Advertisement

Pleidooi voor een combinatie van krachttraining en leefstijlprogramma’s voor het behoud van zelfredzaamheid van sedentaire ouderen

  • Annemiek Bielderman
  • Mathieu de Greef
  • Cees van der Schans
Chapter

Inleiding

Het op peil houden van de zelfredzaamheid is van groot belang voor ouderen. Fitheidseigenschappen, zoals kracht en uithoudingsvermogen, hebben een grote invloed op de zelfredzaamheid van ouderen (Den Ouden, Schuurmans, Arts & Van der Schouw, 2011). Onder andere de knijpkracht en het uithoudingsvermogen blijken belangrijke voorspellers te zijn van beperkingen in het dagelijkse leven (Van Heuvelen, Kempen, Brouwer & De Greef, 2000). Met het behoud of zelfs het verbeteren van kracht en uithoudingsvermogen kunnen ouderen basale zelfzorgtaken zoals wassen, eten en aankleden (ADL-taken) én instrumentele taken zoals huishoudelijke activiteiten en deelname aan het sociale leven (IADL-taken) langer zelfstandig uitvoeren.

Literatuur

  1. Biddle, S.J.H., Brehm, W., Verheijden, M., & Hopman-Rock, M. (2012). Population physical activity behaviour change: A review for the European College of Sport Science. Eur J Sport Sci, 12 (4), 367–383.CrossRefGoogle Scholar
  2. Bielderman, J.H., Greef, M.H.G. de, Schout, G.H., & Schans, C.P. van der. (2013a). Characteristics of sedentary older adults living in a deprived neighborhood in the Netherlands. In progress.Google Scholar
  3. Bielderman, J.H., Greef, M.H.G. de, Aspeling, W.E.C., & Dijkstra, Y. (2013b). De effecten van 12 maanden deelname aan het GALM-programma bij sedentaire ouderen tussen 55-65 jaar: een cohortstudie. In progress.Google Scholar
  4. Blair, S.N., Dunn, A.L., Marcus, B.H., Carpenter, R.A., & Jaret, P. (2011). Active Living Every Day. 2nd ed. Champaign: Human Kinetics.Google Scholar
  5. CBS Statline. (2012). Leefstijl, preventief onderzoek; persoonskenmerken. Den Haag/Heerlen: Centraal Bureau voor de Statistiek.Google Scholar
  6. Greef, M.H.G. de, Popkema, D., Kroes, G., & Middel, B. (2006). Gezondheidsgerelateerde fitheid van sedentaire senioren in Nederland. Tijdsch Gerontol Geriatr, 37, 103–111.Google Scholar
  7. Greef, M.H.G. de, Bielderman, J.H., & Dijkstra, Y. (2010). De behoefte aan sport en bewegen bij ouderen. Oudfit.Google Scholar
  8. Harris, C., DeBeliso, M., Adams, K.J., Irmischer, B.S., & Spitzer Gibson, T.A. (2007). Detraining in the older adult: effects of prior training intensity on strength retention. J Strength Cond Res, 21 (3), 813–818.PubMedGoogle Scholar
  9. Heuvelen, M.J.G. van, Kempen, G.I.J.M., Brouwer, W.H., & Greef, M.H.G. de. (2000). Physical fitness related to disability in older persons. Gerontology, 46, 333–341.PubMedCrossRefGoogle Scholar
  10. Hopman-Rock, M., Stiggelbout, M., Popkema, D.Y., & Greef, M. de (2006). Meer bewegen voor ouderen gymnastiek: verslag van een evaluatiestudie. Tijdsch Gerontol Geriatr, 37, 253–259.CrossRefGoogle Scholar
  11. Jong, J. de, Lemmink, K.A., King, A.C., Huisman, M., & Stevens, M. (2007). Twelve-month effects of the Groningen active living model (GALM) on physical activity, health and fitness outcomes in sedentary and underactive older adults aged 55-65. Patient Educ Couns, 66 (2), 167–176.PubMedCrossRefGoogle Scholar
  12. Kemper, H.G.C., Ooijendijk, W.T.M., & Stiggelbout, M. (2000). Consensus over de Nederlandse Norm voor Gezond Bewegen. Tijdschr Soc Gezondheidsz, 78, 180–183.Google Scholar
  13. Liu, C.J., & Latham, N. (2009). Progressive resistance strength training for improving physical function in older adults (review). The Cochrane Library, 3, CD002759.Google Scholar
  14. Liu, C.J., & Latham, N. (2010). Adverse events reported in progressive resistance strength training trials in older adults: 2 sides of a coin. Arch Phys Med Rehabil, 91, 1471–1473.PubMedCrossRefGoogle Scholar
  15. Liu, C.J., & Latham, N. Can progressive resistance strength training reduce physical disability in older adults? A meta-analysis study. Disabil Rehabil, 33 (2), 87–97.Google Scholar
  16. Morley, J.E., & Cruz-Jentoft, A.J. (2012). Sarcopenia. Oxford: Wiley-Blackwell.Google Scholar
  17. Ouden, M.E.M. den, Schuurmans, M.J., Arts, I.E.M.A., Schouw, Y.T. van der (2011). Physical performance characteristics related to disability in older persons: A systematic review. Maturitas, 69 (3), 208–219.CrossRefGoogle Scholar
  18. Paterson, D.H., & Warburton, D.E.R. (2010). Physical activity and functional limitations in older adults: a systematic review related to Canada’s Physical Activity Guidelines. Int J Behav Nutr Phy, 7, 38.CrossRefGoogle Scholar
  19. Peterson, M.D., Rhea, M.R., Sen, A., & Gordon, P.M. (2010). Resistance exercise for muscular strength in older adults: A meta-analysis. Ageing Res Rev, 9, 226–237.PubMedCrossRefGoogle Scholar
  20. Rhodes, R.E., Martin, A.D., Taunton, J.E., Rhodes, E.C., Donnelly, M., & Elliot, J. (1999). Factors associated with exercise adherence among older adults, an individual perspective. Sports Med, 28 (6), 397–411.PubMedCrossRefGoogle Scholar
  21. Rikli, R., & Jones, C.J. (2001). Senior Fitness Test Manual. Champaign: Human Kinetics.Google Scholar
  22. Sehl, M.E., & Yates, F.E. (2001). Kinetics of human aging. I. Rates of senescence between ages 30 and 70 years in healthy people. J Gerontol A Biol Med Sci, 56 (5), B198–B208.CrossRefGoogle Scholar
  23. Serra-Rexach, J.A., Bustamante-Ara, N., Hierro Villarán, M., Gonzalez Gil, P., Sanz Ibáñez, M.J., Blanco Sanz, N., et al. (2011). Short-term, light- to moderate-intensity exercise training improves leg muscle strength in the oldest old: a randomized controlled trial. J Am Geriatr Soc, 59 (4), 594–602.PubMedCrossRefGoogle Scholar
  24. Stevens, M., Bult, P., Greef, M.H.G. de, Lemmink, K.A., & Rispens, P. (1999). Groningen Active Living Model (GALM): stimulating physical activity in sedentary older adults. Prev Med, 29 (4), 267–276.PubMedCrossRefGoogle Scholar
  25. Stewart, A.L., Verboncoeur, C.J., McLellan, B.Y., Gillis, D.E., Rush, S., Mills, K.M., et al. (2001). Physical activity outcomes of CHAMPS II: a physical activity promotion program for older adults. J Gerontol A Biol Sci Med Sci, 56 (8), M465–M470.CrossRefGoogle Scholar
  26. Stiggelbout, M. (2008). More exercise for seniors: opportunities and challenges. Dissertatie. VU Amsterdam.Google Scholar
  27. Stiggelbout, M., Westhoff, M.H., Mulder, Y.M., Ooijendijk, W.T.M., Hildebrandt, V.H., & Baken, W. (1998). De gezondheidswaarde van lichamelijke activiteit; een literatuurstudie. Leiden: TNO Preventie en Gezondheid.Google Scholar
  28. Studenski, S., Perera, S., Patel, K., Rosano, C., Faulkner, K., Inzitari, M., et al. (2011). Gait speed and survival in older adults. JAMA, 305 (1), 50–58.PubMedCrossRefGoogle Scholar
  29. Theou, O., Stathokostas, L., Roland, K.P., Jakobi, J.M., Patterson, C., Vandervoort, A.A., et al. (2011). The effectiveness of exercise interventions for the management of frailty: a systematic review. J Aging Res, ID 569194.Google Scholar
  30. Thurston, M., & Green, K. (2004). Adherence to exercise in later life: how can exercise on prescription programmes be made more effective? Health Promot Int, 19 (3), 379–387.PubMedCrossRefGoogle Scholar
  31. US department of Health and Human Services (USHHS) (1996). Physical Activity and Health. A report of the Surgeon General. Atlanta, GA.Google Scholar
  32. Valenzuela, T. (2012). Efficacy of progressive resistance training interventions in older adults in nursing homes: a systematic review. JAMDA, 13, 418–428.PubMedGoogle Scholar
  33. Warburton, D.E.R., Nicol, C.W., & Bredin, S.S.D. (2006). Health benefits of physical activity: the evidence. Review. CMAJ, 174 (6), 801–809.PubMedCrossRefGoogle Scholar
  34. Wijlhuizen, G.J., & Chorus, A. (2010). Bewegen in Nederland: ouderen. In: Trendrapport Bewegen en Gezondheid 2008/2009. Leiden: TNO Kwaliteit van Leven / De Brink.Google Scholar
  35. Wilcox, S., Dowda, M., Leviton, L.C., Bartlett-Prescott, J., Bazzarre, T., Campbell-Voytal, K., et al. (2008). Active for life: final results from the translation of two physical activity programs. Am J Prev Med, 35 (4), 340–351.PubMedCrossRefGoogle Scholar
  36. Wilcox, S., Dowda, M., Wegley, S., & Ory, M.G. (2009). Maintenance of change in the Active-for-Life initiative. Am J Prev Med, 37 (6), 501–504.PubMedCrossRefGoogle Scholar
  37. Winett, R.A., Williams., D.M., & Davy, B.M. (2008). Initiating and maintaining resistance training in older adults: a social cognitive theory-based approach. Br J Sports Med, 43, 114–119.PubMedCrossRefGoogle Scholar

Copyright information

© Bohn Stafleu van Loghum 2014

Authors and Affiliations

  • Annemiek Bielderman
    • 1
  • Mathieu de Greef
    • 2
  • Cees van der Schans
    • 3
  1. 1.Bewegingswetenschapper, onderzoekerlectoraat Transparante zorgverlening, Hanzehogeschool GroningenGroningenNetherlands
  2. 2.Lector Paramedische ouderenzorglectoraat Transparante zorgverlening, Hanzehogeschool GroningenGroningenNetherlands
  3. 3.Lector Transparante zorgverleninglectoraat Transparante zorgverlening, Hanzehogeschool GroningenGroningenNetherlands

Personalised recommendations