Advertisement

Dutch Pensions and Housing: Towards a Social Divide

Chapter

Abstract

Dutch pension and housing markets occupy a unique position in the European Union. Historically, they have a universal rather than a selective bedrock. In a situation where most jobs were permanent, the pension system produced adequate retirement income across the (working) population. While income levels were irrelevant for the allocation of social housing, access to mortgage finance was relatively widely spread as witnessed by the skyrocketing mortgage debt and a number 1 or 2 position in the ranking of mortgage debt as share of GDP across Europe. The future promises putting more responsibilities on the shoulders of the citizens, making access to pensions more risky and access to homeownership more difficult, especially for those with a lower income.

References

  1. Asbeek Brusse, W., & Van Montfort, C. (2012). Wonen, zorg en pensioenen: hervormen en verbinden. In: W. Asbeek Brusse & C. Van Montfort (red.) Wonen, zorg en pensioenen. Hervormen en verbinden (pp. 13–33). Den Haag: WRR.Google Scholar
  2. Autoriteit Financiële Markten (AFM). (2016a). About AFM. Retrieved March 8, 2016, from https://www.afm.nl/en/over-afm
  3. Autoriteit Financiële Markten (AFM). (2016b). Welke soorten pensioenregeling zijn er? Retrieved March 11, 2016, from https://www.afm.nl/nl-nl/consumenten/themas/producten/pensioen/werknemerspensioen/soorten
  4. Autoriteit Financiële Markten (AFM). (2016c). Veranderingen door de nieuwe hypothekenrichtlijn MCD. Retrieved March 11, 2016, from https://www.afm.nl/nl-nl/professionals/onderwerpen/hypothekenrichtlijn
  5. Banksparen.com. (2016) Banksparen. Informatie over banksparen. Retrieved March 14, 2016, from http://www.banksparen.com/algemeen/informatie/wat-is-banksparen.aspx
  6. Belastingdienst. (2017c). Alles over overdrachtsbelasting. Retrieved May 15, 2017, from https://www.belastingdienst.nl/wps/wcm/connect/bldcontentnl/belastingdienst/prive/woning/overdrachtsbelasting/
  7. Blijie, B., Gopal, K., Steijvers, R., & Faessen, W. (2016). Wonen in beweging. De resultaten van het WoonOnderzoek Nederland 2015. Den Haag: Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties.Google Scholar
  8. Blok, S. (2015, September 15). Antwoorden op vragen van het CDA over verzilverd wonen. Brief van de minister aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal. Den Haag: Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties.Google Scholar
  9. Boelhouwer, P., & Schiffer, K. (2015). Kopers verdienen meer! Naar een evenwichtige toepassing van de NIBUD-normen. Delft: Technische Universiteit Delft.Google Scholar
  10. Boumeester, H. (2016). Monitor Koopwoningmarkt. 1e kwartaal 2016. (Hoofdrapport). Delft: Technische Universiteit Delft.Google Scholar
  11. CBS. (2016). Minder huizen onder water. Retrieved May 30, 2015, from https://www.cbs.nl/nl-nl/nieuws/2015/44/minder-huizen-onder-water
  12. CBS. (n.d.). CBS Statline. Retrieved June 24, 2017, from https://opendata.cbs.nl/#/CBS/nl/
  13. Consumentenbond. (2016). Huis opeten. Retrieved March 6, 2016, from http://www.consumentenbond.nl/hypotheek/huis-opeten
  14. De Nederlandsche Bank. (2012). De vermogens van jong en oud. DNB Bulletin. Published on 25 October. Retrieved May 24, 2016, from http://www.dnb.nl/nieuws/nieuwsoverzicht-en-archief/dnbulletin-2012/dnb280015.jsp
  15. De Nederlandsche Bank. (2013). Wat is een premiepensioeninstelling? Retrieved April 19, 2017, from http://www.toezicht.dnb.nl/2/50-228850.jsp
  16. De Nederlandsche Bank. (2014). Overzicht Financiele Stabiliteit Voorjaar 2014. Amsterdam: De Nederlandsche Bank NV.Google Scholar
  17. Dol, K., & Haffner, M. (2010). Housing statistics in the European Union 2010. The Hague: Ministry of the Interior and kingdom Relations.Google Scholar
  18. Donner, P. (2011). Woonvisie. Brief van de Minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties. Tweede Kamer, Den Haag, vergaderjaar 2010–2011, 32847, nr. 1.Google Scholar
  19. Eerste Kamer der Staten-Generaal. (2017). Wet variabele pensioenuitkering. Retrieved April 17, 2016, from https://www.eerstekamer.nl/wetsvoorstel/34344_wet_variabele
  20. Elsinga, M., & Van Bortel, G. (2011). The future of social housing in the Netherlands. In N. Houard (Ed.), Social housing across Europe (pp. 98–115). Paris: La Documentation française.Google Scholar
  21. Elsinga, M., Priemus, H., & Cao, L. (2009). The government mortgage guarantee as an instrument in housing policy: Self-supporting instrument or subsidy? Housing Studies, 24(1), 67–80.CrossRefGoogle Scholar
  22. Elsinga, M., Hoekstra, J., & Dol, C. (2015). Financial implications of affordable home ownership products: Four Dutch products in international perspectives. Journal of Housing and the Built Environment, 30(2), 237–255.CrossRefGoogle Scholar
  23. European Mortgage Federation. (2015). Hypostat 2015. Brussels: European Mortgage Federation.Google Scholar
  24. European Occupational Insurance and Pensions Authority. (2017). Database of pension plans and products in the EEA. Retrieved April 19, 2017, from https://eiopa.europa.eu/regulation-supervision/pensions/database-of-pension-plans-and-products-in-the-eea
  25. Francke, M., Van de Minne, A., & Verbruggen, J. (2015). De sterke gevoeligheid van woningprijzen voor kredietvoorwaarden. Economisch Statistische Berichten, 100(4713&4714), 426–429.Google Scholar
  26. Haffner, M. (2008). Savings for old age? Housing wealth of the Dutch elderly. Housing, Theory and Society, 25(2), 110–131.  https://doi.org/10.1080/14036090701547564.CrossRefGoogle Scholar
  27. Haffner, M. (2014). The Netherlands. In T. Crook & P. A. Kemp (Eds.), Private rental housing. Comparative perspectives (pp. 48–70). Cheltenham: Edward Elgar.Google Scholar
  28. Haffner, M., & De Vries, P. (2010). Dutch house prices and tax reform. In: M. Stewart (Ed.), Housing and tax policy. Australian tax research foundation (pp. 151–173), Sydney (republished in De Vries, P. (2010). Measuring and explaining house price developments. Dissertation, IOS Press, Delft).Google Scholar
  29. Haffner, M., & Elsinga, M. (2009). Past and future development in public policies towards homeownership and the use of housing wealth. The case of the Netherlands. Delft University of Technology, Delft, DEMHOW Demographic Change and Housing Wealth, Socio-Economic and Humanities theme of Framework 7 programme, Workpackage 3, Deliverable No. 10, January, pp. 18–20.Google Scholar
  30. Haffner, M., & Heylen, K. (2016). De verdeling van de woonsubsidies naar inkomen en stedelijkheidsgraad. Leuven: Steunpunt Wonen.Google Scholar
  31. Haffner, M., & Winters, S. (2016). Homeownership taxation in Flanders: Moving towards ‘optimal taxation’? International Journal of Housing Policy, 16(7), 473–490.  https://doi.org/10.1080/14616718.2015.1085214.CrossRefGoogle Scholar
  32. Haffner, M., Van den Broeck, K., & Winters, S. (2014a). Onderzoek naar de woonfiscaliteit in Vlaanderen. Deel I Literatuur en Instrumenten. Leuven: CES-KU Leuven.Google Scholar
  33. Haffner, M., Van der Veen, M., & Bounjouh, H. (2014b). National Report for the Netherlands. Deliverable No. 3.2 for FP7 project TENLAW: Tenancy law and housing policy in multi-level Europe (grant agreement no. 290694). Delft University of Technology, Delft.
  34. Haffner, M., Ong, R., & Wood, G. (2015). Mortgage equity withdrawal and institutional settings: An exploratory analysis of six countries. International Journal of Housing Policy, 15(3), 235–259.  https://doi.org/10.1080/14616718.2015.1048091CrossRefGoogle Scholar
  35. Hekwolter of Hekhuis, M., Nijskens, R., & Heeringa, W. (2017). De woningmarkt in de grote steden, Occasional Studies (Vol. 15–1). Amsterdam: De Nederlandsche Bank.Google Scholar
  36. Hers, J., & Van der Horst, A. (2016). Raming CEP 2016. CPB Policy Brief 2016/03. Bijlage 2. Centraal Planbureau, Den Haag.Google Scholar
  37. Hypotheekmaker. (2016). Einde Rijksbijdrage Starterslening in zicht. Retrieved March 6, 2016, from http://www.hypotheekmaker.nl/nieuwsbericht/items/einde-rijksbijdrage-starterslening-in-zicht.html
  38. ISO Interstedelijk Studentenoverleg. (2016). Alles over het leenstelsel. Retrieved May 31, 2016, from http://www.iso.nl/leenstelsel/
  39. Kok, L., & Geboers, H. (2016). Grensoverschrijdende pensioenuitvoering. Amsterdam: SEO Economisch Onderzoek.Google Scholar
  40. Kortleve, N., & Hendriks, I. (2013). Vermogen in huis verzilveren voor de oude dag. Pensioen Magazine, 2, 31–35.Google Scholar
  41. Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties. (2013). Cijfers over Bouwen en Wonen. Den Haag: Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties.Google Scholar
  42. Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties. (2014). Staat van de Woningmarkt. Jaarrapportage 2014. Den Haag: Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties.Google Scholar
  43. Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties. (2016). Cijfers over Wonen en Bouwen 2016. Den Haag: Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties.Google Scholar
  44. Ministerie van Vokshuisvesting Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer. (2007). Cijfers over Wonen 2006. Den Haag: Ministerie van Ministerie van Vokshuisvesting Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer.Google Scholar
  45. Mocking, R., Van Ommen, W., & Overvest, B. (2016). Geen extra transacties door verhoging van de NHG-grens. Economisch Statistische Berichten, 101(4728), 138–140.Google Scholar
  46. Nederlandse Vereniging van Banken. (2016). Wonen. Europese hypothekenrichtlijn (Mortgage Credit Directive). Retrieved March 10, 2016, from https://www.nvb.nl/thema-s/wonen/4741/europese-hypothekenrichtlijn-mortgage-credit-directive.html
  47. NHG Nationale Hypotheekgarantie. (2016). What is National Mortgage Guarantee? Retrieved May 31, 2016, from https://www.nhg.nl/english-summary/What-is-nhg
  48. Nibud. (2016). Banksparen. Retrieved March 14, 2016, from http://www.nibud.nl/consumenten/banksparen/
  49. NUL20. (2016). Woningen duurder dan voor de crisis. NUL20. Tijdschrift voor woonbeleid in de regio Amsterdam 86, p. 4.Google Scholar
  50. OECD. (2015). Pensions at a glance 2015: OECD and G20 indicators. Paris: OECD.Google Scholar
  51. Ong, R., Haffner, M., Wood, G., Jefferson, T., & Austen, S. (2013). Assets, debt and the drawdown of housing equity by an ageing population. AHURI Positioning Paper, 153, 1–92.Google Scholar
  52. Overheid.nl. (2016a). Algemene Ouderdomswet. Retrieved March 11, 2016, from http://wetten.overheid.nl/BWBR0002221/2016-01-01
  53. Overheid.nl. (2016b). Pensioenwet. Retrieved March 11, 2016, from http://wetten.overheid.nl/BWBR0020809/2016-04-01
  54. Overheid.nl. (2016c). Wet op het financieel toezicht. Retrieved March 8, 2016, from http://wetten.overheid.nl/BWBR0020368/2016-04-01
  55. Overheid.nl. (2017). Staatsblad van het Koninkrijk der Nederlanden. Retrieved June 24, 2017, from https://zoek.officielebekendmakingen.nl/dossier/34292/stb-2016-265?resultIndex=2&sorttype=1&sortorder=4
  56. Planbureau voor de Leefomgeving/Centraal Bureau voor de Statistiek. (2011). Forse bevolkingsgroei in de Randstad tot 2025. Centraal Bureau voor de Statistiek, Heerlen, persbericht d.d. 12 Oktober.Google Scholar
  57. Reifner, U., Clerc-Renaud, S., Pérez-Carillo, E., Tiffe, A., & Knobloch, M. (2009). Study on equity release schemes in the EU—Part II: Country reports. Hamburg: Institut für Finanzdienstleistungen e.V..Google Scholar
  58. Rijksoverheid. (2016a). AOW betaalbaar houden. Retrieved March 11, 2016, from https://www.rijksoverheid.nl/onderwerpen/algemene-ouderdomswet-aow/inhoud/aow-betaalbaar-houden
  59. Rijksoverheid. (2016b). Opbouw pensioenstelsel. Retrieved March 11, 2016, from https://www.rijksoverheid.nl/onderwerpen/pensioen/inhoud/opbouw-pensioenstelsel
  60. Rijksoverheid. (2016c). Klijnsma geeft mensen met premieovereenkomst meer keuze. Retrieved March 13, 2016, from https://www.rijksoverheid.nl/actueel/nieuws/2015/11/23/klijnsma-geeft-mensen-met-premieovereenkomst-meer-keuze
  61. Rijksoverheid. (2016d). Toekomst pensioenstelsel. Retrieved March 13, 2016, from https://www.rijksoverheid.nl/onderwerpen/pensioen/inhoud/toekomst-pensioenstelsel
  62. Rijksoverheid. (2016e). Wetsvoorstel variabele pensioenuitkering (incl. Memorie van Toelichting). Retrieved March 13, 2016, from https://www.rijksoverheid.nl/onderwerpen/pensioen/documenten/kamerstukken/2015/11/23/wetsvoorstel-variabele-pensioenuitkering-incl-memorie-van-toelichting
  63. Rijksoverheid. (2016f). Regeringsverklaring. Retrieved May 30, 2016, from https://www.rijksoverheid.nl/regering/inhoud/wat-heeft-het-kabinet-bereikt/regeringsverklaring
  64. Rijksoverheid. (2016g). Rijksbegroting. Toelichting op belastinguitgaven. Retrieved May 24, 2016, from http://www.rijksbegroting.nl/2011/kamerstukken,2010/9/14/kst147870_4.html
  65. Rijksoverheid. (2016h). Financiële sector. Wet op het financieel toezicht. Retrieved March 8, 2016, from https://www.rijksoverheid.nl/onderwerpen/financiele-sector/inhoud/toezicht-op-de-financiele-sector/wet-op-het-financieel-toezicht-wft
  66. Rijksoverheid. (2016i). Start publieke consultatie wetsvoorstel ter implementatie van de Europese hypothekenrichtlijn. Retrieved March 10, 2016, from https://www.rijksoverheid.nl/actueel/nieuws/2015/05/21/start-publieke-consultatie-wetsvoorstel-ter-implementatie-van-de-europese-hypothekenrichtlijn
  67. Soede, A. J. (2012). Genoeg Pensioen? In W. Asbeek Brusse & C. J. Van Montfort (red) Wonen, zorg en pensioenen. Hervormen en verbinden (pp. 117–127). Den Haag: WRR.Google Scholar
  68. SVn Stimuleringsfonds Volkshuisvesting. (2016a). Starterslening. Retrieved May 31, 2016, from https://www.svn.nl/particulieren/lening/blijverslening
  69. SVn Stimuleringsfonds Volkshuisvesting. (2016b). Blijverslening. Retrieved March 6, 2016, from https://www.svn.nl/particulieren/lening/blijverslening
  70. SVn Stimuleringsfonds Volkshuisvesting. (2016c). Corporatie Starterslening. Retrieved May 31, 2016, from https://www.svn.nl/particulieren/lening/corporatie-starterslening
  71. Taskforce Verzilveren. (2013). Eigen haard is zilver waard. Taskforce Verzilveren. Taskforce Verzilveren, No city of publication given. http://www.paultang.nl/cms/wp-content/uploads/2013/06/taskforce_verzilveren_finaal.pdf
  72. Toussaint, J., & Elsinga, M. (2012). Mortgage-equity release: The potential of housing wealth for future Dutch retirees. Journal of Housing and the Built Environment, 28(2), 205–220.  https://doi.org/10.1007/s10901-012-9301-xCrossRefGoogle Scholar
  73. Van der Heijden, H., Dol, K., & Oxley, M. (2011). Western European housing systems and the impact of the international financial crisis. Journal of Housing and the Built Environment, 26(3), 295–313.  https://doi.org/10.1007/s10901-011-9230-0CrossRefGoogle Scholar
  74. Vermeulen, W. (2015). Decentralization of social policy in the Netherlands, CPB background document. Den Haag: CPB Netherlands Bureau for Economic Policy Analysis.Google Scholar
  75. Willemsen, M., & Kortleve, N. (2016). Eenmalige pensioenuitkering voorziet in behoefte. Economisch Statistische Berichten, 101(4734), 347–349.Google Scholar
  76. WoON. (2012). Database. Retrieved April 3, 2018, from https://data.overheid.nl/dataverzoeken/woononderzoek-2012

Copyright information

© Springer International Publishing AG, part of Springer Nature 2018

Authors and Affiliations

  1. 1.Delft University of TechnologyDelftNetherlands
  2. 2.RMIT UniversityMelbourneAustralia
  3. 3.University of CambridgeCambridgeUK

Personalised recommendations