Advertisement

Multidisciplinaire aspecten van afasiediagnostiek

augustus 2001
  • H.F.M Peters
  • R. Bastiaanse
  • J. Van Borsel
  • P.H.O. Dejonckere
  • K. Jansonius-Schultheiss
  • Sj. Van der Meulen
  • B.J.E. Mondelaers

Samenvatting

Het diagnosticeren van afasie heeft verschillende doelen: ten eerste het vaststellen van een afasie, ten tweede het afgrenzen van de afasie van andere stoornissen die de communicatie beïnvloeden, ten derde het nader typeren van de afasie met het oog op de revalidatie van de afasiepatiënt, en ten slotte het meten van voor– of achteruitgang. De wijze van diagnosticeren wordt uiteraard bepaald door het doel waarmee de diagnostiek wordt verricht.

Literatuur

  1. Bastiaanse, R. (1993). Studies in aphasia. Proefschrift. Rijksuniversiteit Groningen.Google Scholar
  2. Bastiaanse, R., Bosje, M., & Visch–Brink, E.G. (1995). Psycholinguïstische Testbatterij voor de Taalverwerking van Afasiepatiënten. Een Nederlandse bewerking van Kay, J., Lesser, R., & Coltheart, M. (1992). Psycholinguistic Assessments of Language Processing in Aphasia. Hove: Lawrence Erlbaum Associates.Google Scholar
  3. Bastiaanse, R., Jonkers, R., Quak, C., & Varela Put, M. (1996). Werkwoordproductie op woord– en zinsniveau. Een linguïstisch oefenprogramma voor afasiepatiënten. Lisse; Swets & Zeitlinger.Google Scholar
  4. Bastiaanse, R., Maas, E., & Rispens, J. (2000a). Werkwoorden– en Zinnentest. Lisse: Swets & Zeitlinger.Google Scholar
  5. Bastiaanse, R., Rispens, R., & Maas, E. (2000b). De Werkwoorden– en Zinnentest (wezt). Logopedie & Foniatrie, 72, 259–267.Google Scholar
  6. Benson, D.F. (1979). Neurologic correlates of anomia. In H. Whitaker & H. Whitaker, Studies in Neurolinguistics, 4, 293–329. NewYork, Londen; Academic Press Inc.Google Scholar
  7. Benson, D.F., & Ardila, A. (1996). Aphasia, a clinical perspective. NewYork, Oxford: Oxford University Press.Google Scholar
  8. Blauw–van Mourik, M., & Visch–Brink, E.G. (1985). De plaats van de cadl–test binnen de afasiediagnostiek. Logopedie & Foniatrie, 57, 63–67.Google Scholar
  9. Bleser, R. de, Willmes, K., Graetz, P. e.a. (1991). De Akense Afasie Test (2). Logopedie & Foniatrie, 63, 207–217.Google Scholar
  10. Blomert, L. (1995). Who's the expert? Amateur and professional judgment of aphasic communication. Topics in Stroke Rehabilitation, 2(3), 64–71.Google Scholar
  11. Blomert, L., Koster, Ch., & Kean, M.L. (1991). antat: Amsterdam–Nijmegen Test voor Alledaagse Taalvaardigheden. Logopedie & Foniatrie, 63, 368–374.Google Scholar
  12. Blomert, L., Kean, M.L., Koster, Ch., e.a. (1994). Amsterdam–Nijmegen Everyday Language Test: construction, reliability and validity. Aphasiology, 8, 381–407.Google Scholar
  13. Blomert, L., Koster, Ch., & Kean, M.L. (1995). Amsterdam–Nijmegen Test voor Alledaagse Taalvaardigheid. Lisse: Swets & Zeitlinger.Google Scholar
  14. Booth, S., & Perkins, L. (1999). The use of conversational analysis to guide individualised advice to carers and evaluate change in aphasia: a case study. Aphasiology, 13(4/5), 283–303.Google Scholar
  15. Bouma, A., Mulder, J., & Lindeboom, J. (1996). Neuropsychologische diagnostiek: handboek deel 1. Lisse: Swets & Zeitlinger.Google Scholar
  16. Bouma, A., Mulder, J., & Lindeboom, J. (1998). Neuropsychologische diagnostiek: handboek deel 2. Lisse: Swets & Zeitlinger.Google Scholar
  17. Brown, G., & Yule, G. (1983). Discourse analysis. Cambridge, Sydney: University Press.Google Scholar
  18. Bleser, R. de, Willmes, K., Graetz, P., e.a. (1991). De Akense Afasie Test. Logopedie & Foniatrie, 63, 207–217.Google Scholar
  19. Deelman, B.G., Koning–Haanstra, M., Liebrand, W.B.G., e.a. (1981). san–test, een afasietest voor auditief en mondeling taalgebruik. Lisse: Swets & Zeitlinger.Google Scholar
  20. Deelman, B.G., Eling, PA.T.M., Haan, E.H.F. de, Jennekens–Schinkel, A., & Zomeren, A.H. van (red.) (1997). Klinische neuropsychologie. Amsterdam: BoomGoogle Scholar
  21. Doesborgh, S.J.C., Visch–Brink, E.G., Dippel, D.W.J., Sandt–Koenderman, W.M.E. van de, Koudstaal, P.J., & Harskamp, F. van (1999). Het rats–onderzoek. Logopedie en Foniatrie, 71, 269–272.Google Scholar
  22. Doesborgh, S.J.C., Sandt–Koenderman, W.M.E., Dippel, D.W.J., Harskamp, F. van, Koudstaal, P.J., & Visch–Brink, E.G., van de (ingestuurd). The impact of linguistic deficits on verbal communication.Google Scholar
  23. Ellis, A.W., & Young, A.W. (1988). Human cognitive neuropsychology. Londen, Hillsdale: Lawrence Erlbaum Associates.Google Scholar
  24. Enderby, P. & Alexandra, J. (1997). Therapy Outcome Measures; Speech–Language Pathology. San Diego /Londen: Singular Publishing Group, Inc.Google Scholar
  25. Geschwind, N. (1974). Selected papers on language and the brain. Dordrecht, Boston: D. Reidel Publishing Company.Google Scholar
  26. Glosser, G., & Goodglass, H. (1990). Disorders in executive control functions among aphasics and other brain–damaged patients. Journal of clinical and Experimental Neuropsychology, 12, 485–501.Google Scholar
  27. Goldenberg, G., Dettmers, H., Grothe, C., e.a. (1994). Influence of linguistic and non–linguistic capacities on spontaneous recovery of aphasia and on success of language therapy. Aphasiology, 8, 443–456.Google Scholar
  28. Goodglass, H., & Kaplan, E. (1972). The assessment of aphasia and related disorders. Philadelphia: Lea and Febiger.Google Scholar
  29. Goodglass, H., & Kaplan, E. (1983). The assessment of aphasia and related disorders, 2nd ed. Philadelphia: Lea and Febiger.Google Scholar
  30. Goos, H.M.M. (1994). Inventarisatie–instrument van de Communicatieve Behoeften bij Afasieparienten (icb). Pilotversie. Nijmegen: Hogeschool van Arnhem en Nijmegen.Google Scholar
  31. Goos, H.M.M. (1996). Afasie in functioneel communicatief perspectief. Logopedie & Foniatrie, 10, 248–263.Google Scholar
  32. Goos, H.M.M., Heesbeen, I.M.E., & Sevat, R.G. (1999). Trainingscentrum voor mensen met afasie. Logopedie & Foniatrie, 71, 254–261.Google Scholar
  33. Goos, H.M.M., Heesbeen, I.M.E., & Sevat, R.G. (1999). Trainingscentrum voor mensen met afasie. Logopedie & Foniatrie, 12, 254–260.Google Scholar
  34. Graetz, P., Bleser, R. de, & Willmes, C. (1992a). Akense Afasie Test. Nederlandstalige versie. Lisse: Swets & Zeitlinger.Google Scholar
  35. Graetz, P., Bleser, R. de, Willmes, C., e.a. (1992b). De Akense Afasie Test. Logopedie & Foniatrie, 63, 58–68.Google Scholar
  36. Halbertsma, J., Heerkens, Y.F., Hirs, W.M., e.a. (2000). Towards a new icidh. Disability and Rehabilitation, 22(3), 144–156.Google Scholar
  37. Harskamp, F. van, Lanser, J.B.K., & Visch–Brink, E.G. (1999). Cognitieve en emotionele gevolgen van een beroerte. In: M. Limburg, A. Hijdra & H.J.M. Cools (red.), Cerebrovasculaire aandoeningen. Houten/Diegem: Bohn Stafleu Van Loghum.Google Scholar
  38. Harskamp, F. van, & Visch–Brink, E.G. (1991). Goal recognition in aphasia therapy. Aphasialogy, 5, 529–539.Google Scholar
  39. Hillis, A.E. (1998). What's in a name? A model of the Cognitive Process Underlying Object Naming. In E. Visch–Brink & R. Bastiaanse (red.), Linguistic levels in aphasia. San Diego, Londen: Singular Publishing Group, Inc.Google Scholar
  40. Hochstenbach, J., Mulder, Th., Limbeek, J. van e.a. (1998). Cognitive decline following stroke: a comprehensive study of cognitive decline following stroke. Journal of Clinical and Experimental Neuropsychology, 20, 503–517.Google Scholar
  41. Holland, A.L. (1980). Communicative abilities in daily living (cadl): a test for functional communication in aphasics. Baltimore: University Park Press.Google Scholar
  42. Howard, D., & Patterson, K. (1992). The Pyramids and Palm Trees Test. Bury St. Edmunds: Thames Valley Test Company.Google Scholar
  43. Huber, W., Poeck, K., Weniger, D., e.a. (1983). Der Aachener Aphasie Test. Gottingen: Hogrefe.Google Scholar
  44. Jonge, Y.C.D.Y.M. de, Sandt–Koenderman, W.M.E. van de, & Harskamp, F. van. (1996). Afasiediagnostiek met de Akense Afasietest; de bruikbaarheid van alloc voor de klinische praktijk. Stem–, Spraak– en Taalpathologie, 5, 89–104.Google Scholar
  45. Kagan, A. (1998). Supported conversation for adults with aphasia: methods and resources for training conversation partners. Aphasiology, 12, 816– 831.Google Scholar
  46. Kaplan, E., Goodglass, H., & Weintraub, S. (1978). The Boston Naming Test. Philadelphia: Lea & Febiger.Google Scholar
  47. Kay, J. , Lesser, R. , & Coltheart, M. (1992). Psycholinguistic assessments of language processing in aphasia. Hove: Lawrence Erlbaum Associates.Google Scholar
  48. Kertesz, A. (1981). Evolution of aphasic syndromes. Topics in Language Disorders, 1, 15–27.Google Scholar
  49. Kertesz, A. (1982). The Western Aphasia Battery. NewYork: Grune and Stratton.Google Scholar
  50. Kertesz, A. (1998). Recovery of aphasia. In T.E. Feinberg & M.I. Farah, Behavoral neurology and neurpsychology. New York/Toronto: McGraw–Hill.Google Scholar
  51. Koning, I. de, Kooten, F. van, Dippel, D.W.J., e.a. (1998). The camcog: A useful screening instrument for dementia in stroke patients. Stroke, 29, 2080–2086.Google Scholar
  52. Lesser, R. , & Milroy, L. (1993). Linguistics andaphasia: psycholinguistic and pragmatic aspects of intervention. Londen, NewYork: Longman.Google Scholar
  53. Levelt, W.J.M. (1989). From intention to articulation. Cambridge, London: mit Press.Google Scholar
  54. Limburg, M., Hijdra, A., & Cools, H.J.M. (red.) (1999). Cerebrovasculaire aandoeningen. Houten/Diegem: Bohn Stafleu Van Loghum.Google Scholar
  55. Lindsay, J., & Wilkinson, R. (1999). Repair sequences in aphasic talk: a comparison of aphasic–speech and language therapist and aphasic–spouse conversations. Aphasiology 13(4/5), 305–325.Google Scholar
  56. Links, P., Feiken, J., & Bastiaanse, R. (1996). Afasie: diagnostiek en therapie. Houten/Diegem: Bohn Stafleu Van Loghum.Google Scholar
  57. Lomas, J., Pickard, L., Bester, S., Elbard, H., Finlayson, A., & Zoghaib, C. (1989). The communicative effectiveness index: Developments and psychometric evaluation of a functional measure for adult aphasia. Journal of Speech and Hearing Disorders, 54, 113–124.Google Scholar
  58. Loon–Vervoorn, W.A. van, & Stumpel, H.J. (1995a). De Boston Benoemingstaak, een test voor woordvinding bij afasie. Normering voor Nederland. Intern Rapport. Universiteit Utrecht, Vakgroep Psychonomie.Google Scholar
  59. Loon–Vervoorn, W.A. van, Stumpel, H.J., & Vries, L.A. de (1995b). Benoemingsproblemen bij links– en rechtszijdig hersenletsel. De Boston Benoemingstaak als instrument voor diagnose en herstel. Logopedie & Foniatrie, 67, 35–42.Google Scholar
  60. Loon–Vervoorn, W.A. van, Heesbeen, I.M.E., & Vries, L.A. de (1996). Herstelverloop van taalstoornissen. Stem–, Spraak– en Taalpathologie, 5, 238–254.Google Scholar
  61. Manochiopinig, S., Sheard, C., & Reed, V.A. (1992). Pragmatic asessment in adult aphasia: a clinical review. Aphasiology, 6, 519–533.Google Scholar
  62. Miller, N., Willmes, K., & Bleser, R. de (2000). The psychometric properties of the English language version of the Aachen Aphasia Test (baat). Aphasiology, 14(7), 683– 722.Google Scholar
  63. Mourik, M. van, Boon, M.A.W., Paquier, P., e.a. (1992). Cognition in global aphasia: Indicators for therapy. Aphasiology, 6, 491–499.Google Scholar
  64. Nettleton, J., Lesser, R. (1991). Therapy for naming difficulties in aphasia: application of a cognitive neuropsychological model. Journal of Neurolinguistics, 6, 139–157.Google Scholar
  65. Nicholas, L.E., & Brookshire, R.H. (1993). A system for quantifying the informativeness and efficiency of the connected speech of adults with aphasia. Journal of Speech and Hearing Research, 36, 338–350.Google Scholar
  66. Pederson, P.M., Jorgensen, H.S., Nakayama, H., e.a. (1995). Aphasia in acute stroke: Incidence, determinants, and recovery. Annals of Neurology, 38, 659–666.Google Scholar
  67. Perkins, L., Crisp, J., & Walshaw, D. (1999). Exploring conversation analysis as an assessment tool for aphasia: the issue of reliability. Aphasiology, 13(4/5), 259–281.Google Scholar
  68. Porch, B.E. (1967, 1983). Porch index of communicative ability. Palo Alto, ca: Consulting Psychologists Press.Google Scholar
  69. Prins, R. (1987). Afasie: classificatie, behandeling en herstelverloop. Dissertatie. Universiteit Amsterdam.Google Scholar
  70. Prins, R., & Bastiaanse, R. (1997). Afasie: symptomatologie en wetenschappelijke inzichten. In H.F.M. Peters, R. Bastiaanse, J. van Borsel, P.H.O. Dejonckere, K. Jansonius–Schultheiss, Sj. van der Meulen, & B.J.E. Mondelaers, Stem–, Spraak– Taalpathologie, hoofdstuk B9.1.1.Google Scholar
  71. Prins, R., & Bastiaanse, R. (2001). Spontane–taalanalyse bij afasie. Stem– Spraak– Taalpathologie, 10, 3–24.Google Scholar
  72. Prutting, C. & Kirchner, D. (1987). A clinical appraisal of the pragmatic aspects of language. Journal of Speech and Hearing Disorders, 52, 105–119.Google Scholar
  73. Pijfers, L., Vries, L.A. de, & Messing–Peterson, H. (1990). Het Utrechts Communicatie onderzoek; inventarisatie van de communicatieve mogelijkheden bij afasie. Utrecht: Stichting Afasie Utrecht/Loosdrecht: Stichting Afasie Nederland.Google Scholar
  74. Raaymakers, M.J., Dekker, J. (1993). De icidh in de logopedie. Logopedie & Foniatrie, 65, 140–146.Google Scholar
  75. Rochon, E.R., Saffran, E.M., Sloan Berndt, R.S., & Schwartz, M. (2000). Quantitative analysis of aphasic sentence production: further development and new data. Brain and Language, 72, 193–218.Google Scholar
  76. Roo, E. de, Kolk, H., & Hofstede, J. (ingestuurd). Structural and informational features of sintactically reduced speech: a comparison of normal speakers and Broca's aphasics.Google Scholar
  77. Ross, K.B., & Wertz, R.T. (1999). Comparison of impairment and disability measures for assessing severity of; and improvement in, aphasia. Aphasiology, 13, 113–124.Google Scholar
  78. Saffran, E.M., Berndt, R.S., & Schwartz, M. (1989). The quantitative analysis of agrammatic production: procedure and data. Brain and Language, 37, 440–479.Google Scholar
  79. Sandt–Koenderman, W.M.E. van de, Bonta, E., Wielaert, S.M., & Visch–Brink, E.G. (1997). Stimulating sentence production in agrammatic patients: The effect of the Visual Cue Programme on Spontaneous speech. Aphasiology, 11, 735–759.Google Scholar
  80. Sandt–Koenderman, W.M.E. van de, & Bonta, E. (1998). Agrammatism: Theory and therapy. In E. Visch–Brink & R. Bastiaanse (red.), Linguistic levels in aphasia. San Diego, Londen: Singular Publishing Group, Inc.Google Scholar
  81. Sandt–Koenderman, W.M.E. van de, & Visch–Brink, E.G. (2001). Het tellen van vertellen: wat telt in de klinische praktijk? Stem– Spraak– en Taalpathologie, 10, 24–34.Google Scholar
  82. Sarno, M.T. (1983). The functional assessment of verbal impairment. Journal Rehabilitation Medicine, 15, 75–81.Google Scholar
  83. Sevat, R.G., & Heesbeen, I.M.E. (2000). Nazorg: ervaringen vanuit een praktijkgerichte behandeling. In H.F.M. Peters, R. Bastiaanse, J. van Borsel, P.H.O. Dejonckere, K. Jansonius–Schultheiss, Sj. van der Meulen & B. J.E Mondelaers, Stem– Spraak– Taalpathologie, hoofdstuk B.9.3.7.Google Scholar
  84. Taylor, M.L., & Sands, E.S. (1965). Reliability measures of the functional communication profile. Paper presented at the American Speech and Hearing Association, Chicago.Google Scholar
  85. Thompson, C.K., Shapiro, L.P., Tait, M.E., Jacobs, B.J., & Schneider, S.L. (1996). Training wh–question production in agrammatic aphasia: Analysis of argument and adjunct movement. Brain and Language, 52, 175–228.Google Scholar
  86. Thompson, C.K., Lange, K.L., Schneider, S.L., & Shapiro, P. (1997). Agrammatic and non–brain damaged subjects' verb argument structure production. Aphasiology, 11, 473–490.Google Scholar
  87. Vermeulen, J., Bastiaanse, R., & Wageningen, B. van (1989). Spontaneous speech of aphasic patients: a psycholinguistic analysis. Brain and Language, 2, 281–303.Google Scholar
  88. Verschaeve, M.A.W., & Mourik, M. van (1992). Communicatietherapie bij een globale afasie. Logopedie & Foniatrie, 64, 222–229.Google Scholar
  89. Verschaeve, M.A.W. (1998). Het gespreksboek als ondersteunend communicatiemiddel. Logopedie, 11, 81–85.Google Scholar
  90. Verschaeve, M.A.W., & Wielaert, S. (1994). Ondersteunde communicatie bij afasie. Logopedie & Foniatrie, 66, 151–153.Google Scholar
  91. Vingerhoets, G., & Lannooy, E. (1998). Handboek Neuropsychologie, De biologische basis van het gedrag. Leuven: Acco.Google Scholar
  92. Visch–Brink, E.G. (1993). Semantische stoornissen bij afasiepatiënten. Stem– Spraak– en Taalpathologie, 2, 4–21.Google Scholar
  93. Visch–Brink, E.G. (1999). Words in action. Proefschrift. Rotterdam: Erasmus Universiteit Rotterdam.Google Scholar
  94. Visch–Brink, E.G., & Bastiaanse, R. (1998). Linguistic levels in aphasia. San Diego, Londen: Singular Publishing Group, Inc.Google Scholar
  95. Visch–Brink, E.G., & Denes, G. (1993). A European base–line test for word–picture processing. In P.J. Stachowiak, R. de Bleser, G. Deloche e.a. (red.), Developments in the assessment and rehabilitation of brain–damaged patients. Tübingen: Gunter Narr Verlag.Google Scholar
  96. Visch–Brink, E.G., Denes, G., & Stronks, D. (1996). Visual and verbal semantic processing in aphasia. Brain and Language, 55, 130–132.Google Scholar
  97. Visch–Brink, E.G., Harskamp, P. van, Amerongen, N.M. van, e.a. (1993). A multidisciplinary approach to aphasia therapy. In A.L. Holland & M.M. Forbes (red. ), Aphasia treatment, world perspectives. San Diego: Singular Publishing Group.Google Scholar
  98. Visch–Brink, E.G., Harskamp, P. van, & Boer, D. de (1989). Afasietherapie. Amsterdam/Lisse: Swets & Zeitlinger.Google Scholar
  99. Vries, L.A. de, & Heesbeen, I.M.E. (1996). Het Utrechtse Evaluatie onderzoek: handleiding. Utrecht: Revalidatiecentrum De Hoogstraat Utrecht/Stichting Afasie Utrecht.Google Scholar
  100. Vries, L.A. de (1997). Het taalzakboek, Lisse: Swets & Zeitlinger.Google Scholar
  101. Whitworth, A., Perkins, L., & Lesser, R. (1997). Conversation Analysis Profile for People with Aphasia. London: Whurr publishers Ld.Google Scholar
  102. Wielaert, S.M. (1997). Therapiekeuze bij chronische afasie. Logopedie & Foniatrie, 69, 8–13.Google Scholar
  103. Wielaert, S., & Visch–Brink, E.G. (1990). Communicatie Profiel. Rotterdam: Stichting Afasie Rotterdam.Google Scholar
  104. Willmes, K., Graetz, P., Bleser, R. de, e.a. (1991). De Akense Afasie Test. Logopedie & Foniatrie, 63, 375–386.Google Scholar
  105. Willmes, K., & Poeck, K. (1993). To what extent can aphasic syndromes be localized? Brain, 116, 1527–1540.Google Scholar
  106. Worrall, L. (1992). Functional communication assessment: an Australian perspective. Aphasiology, 6, 105–110.Google Scholar
  107. Worrall, L. (1999). Functional Communication Therapy planner (fctp). Oxon (uk): Winslow Press.Google Scholar

Copyright information

© Bohn Stafleu van Loghum, onderdeel van Springer Media 2014

Authors and Affiliations

  • H.F.M Peters
  • R. Bastiaanse
  • J. Van Borsel
  • P.H.O. Dejonckere
  • K. Jansonius-Schultheiss
  • Sj. Van der Meulen
  • B.J.E. Mondelaers

There are no affiliations available

Personalised recommendations