De pedagogische kwaliteit van differentiatie in het onderwijs

  • Roel Bosker
  • Simone Doolaard
Chapter

Abstract

Kinderen verschillen. Ze verschillen van elkaar in allerlei aspecten. Ze verschillen in het tempo waarin zij werken, ze verschillen in het niveau dat zij aankunnen, ze verschillen in de manier waarop zij het liefste spelen, werken en leren, ze verschillen in wat ze leuk en interessant vinden. Op deze manier zijn er nog heel veel andere aspecten te noemen waarin kinderen verschillen. Alle kinderen worden ook leerling en gaan naar school. En daar gaan ze (bijna) allemaal leren lezen en schrijven. Voor de ene leerling gaat dit heel makkelijk, voor de ander kost dit heel wat meer moeite. Voor de ene leerling hoeft een leerkracht niets bijzonders te doen, voor de ander is meer tijd nodig, misschien extra hulp, een andere methode of zelfs een andere, speciale, school. Na groep 8 gaan leerlingen dan naar het voortgezet onderwijs en worden de verschillen goed zichtbaar in de verschillende opleidingsniveaus. Maar ook hier kunnen leerlingen binnen hun eigen klas nog behoorlijk verschillen, de ene leerling is ongemotiveerd en wordt er elke week wel een keer uitgestuurd en de ander is vol ijver en moet gestimuleerd worden om voor zichzelf op te komen.

This is a preview of subscription content, log in to check access.

Preview

Unable to display preview. Download preview PDF.

Unable to display preview. Download preview PDF.

Literatuur

  1. Anderson, L.W. (2000). Why should reduced class size lead to increased student achievement? In M.C. Wang & J.D. Finn (red.), How small classes help teachers do their best (pp. 3–24). Philadelphia: Temple University Center for Research in Human Development and Education.Google Scholar
  2. Annevelink, E. (2004). Class size. Linking teaching and learning. Enschede: Universiteit Twente. Dissertatie.Google Scholar
  3. Beekhoven, S. (2004). De rol van participatie en identificatie bij het voortijdig schoolverlaten van jongens. Pedagogische Studiën, 81(2), 104–116.Google Scholar
  4. Blatchford, P. (2002). The class size debate. Is small better? Maidenhead/Philadelphia: Open University Press.Google Scholar
  5. Blok, H. (2004). Adaptief onderwijs: Betekenis en effectiviteit. Pedagogische Studiën, 81(1), 5–27.Google Scholar
  6. Borman, G.D., Hewes, G.M., Overman, L.T., & Brown, S. (2003). Comprehensive school reform and achievement: A meta-analysis. Review of Educational Research, 73(2), 125–230.CrossRefGoogle Scholar
  7. Bosker, R.J. (2002). Veranderende onderwijskansen? In J.C. Vrooman (red.), Sociale ongelijkheid. Breuk of continuiteit? (pp. 73–90). Amsterdam: SISWO.Google Scholar
  8. Bosker, R.J. (2005). De grenzen van gedifferentieerd onderwijs. Groningen: RUG/GION.Google Scholar
  9. Bosker, R.J., Houtveen, A.A.M., & Meijnen, G.W. (2000). Programma voor beleidsgericht onderzoek primair onderwijs 2001–2004. Den Haag: NWO.Google Scholar
  10. Clay, M.M. (1987). Implementing Reading Recovery: Systematic adaptation to an educational innovation. New Zealand Journal of Educational Studies, 22(1), 35–38.Google Scholar
  11. Creemers, B.P.M. (1994). The effective classroom. London: Cassell.Google Scholar
  12. Crévola, C.A., & Hill, P. (1998). Initial evaluation of a whole-school approach to prevention and intervention in early literacy. Journal of Education for Students Placed at Risk, 3(2), 133–157.CrossRefGoogle Scholar
  13. Dekkers, H., & Bosker, R.J. (red.). (2004). Het meritocratisch gehalte van het voortgezet onderwijs. Pedagogische Studiën, 81(2), 75–166.Google Scholar
  14. Dekkers, H., Bosker, R.J., & Driessen, G. (2000). Complex inequalities of educational opportunities. A large-scale longitudinal study on the relation between gender, social class, ethnicity and school success. Educational Research and Evaluation, 6(1), 59–82.CrossRefGoogle Scholar
  15. Doolaard, S., & Bosker, R.J. (2006). Effecten van formatie-inzet in de onderbouw van het basisonderwijs. Groningen: RUG/GION.Google Scholar
  16. Doolaard, S., Annevelink, E., & Bosker, R.J. (2003). Effecten van groepsgrootte en extra handen in de groep op het onderwijs aan jonge leerlingen. Pedagogische Studiën, 80(1), 53–72.Google Scholar
  17. Finn, J.D., & Achilles, C.M. (1999). Tennessee's class size study: Findings, implications, misconceptions. Educational Evaluation and Policy Analysis, 21(2), 97–109.Google Scholar
  18. Finn, J.D., Pannozzo, G.M., & Achilles, C.M. (2003). The ‘Why's’ of class size: Student behavior in small classes. Review of Educational Research, 73(3), 321–368.CrossRefGoogle Scholar
  19. Gelder, L. van, & Oudkerk Pool, T. (1979). Didactische Analyse. Groningen: Wolters-Noordhoff.Google Scholar
  20. Hedges, L.V. (2000). Using converging evidence in policy formation: the case of class size research. Evaluation and Research in Education, 14(3&4), 193–205.CrossRefGoogle Scholar
  21. Hofman, R.H., Jong-Heeringa, J.L. de, & Kooiman, M.C. (2005a). Veelbelovende praktijkvarianten van adaptief onderwijs. Groningen: RUG/GION.Google Scholar
  22. Hofman, R.H., Jong-Heeringa, J.L. de, & Kooiman, M.C. (2005b). Praktijkbeschrijvingen van 18 veelbelovende varianten van adaptief onderwijs. Groningen: RUG/GION.Google Scholar
  23. Houtveen, A.A.M, Mijs, T.J.E., Vernooy, C.G.T., Grift, W.J.C.M. van de, & Koekebacker, E.A. (2004). Risicoleerlingen bij technisch lezen. Beschrijving en evaluatie van het project ‘Beginnend lezen en omgaan met verschillen’. Utrecht/Amersfoort/Dordrecht: ICO-ISOR/CPS/CED.Google Scholar
  24. Hustinx, P. (2002). School careers of pupils of ethnic minority background after the transition to secondary education: is the ethnic factor always negative? Educational Research and Evaluation, 8(2), 169–195.CrossRefGoogle Scholar
  25. Inspectie van het Onderwijs (2004). Onderwijsverslag 2003. Utrecht: Auteur.Google Scholar
  26. Jepma, IJ., & Meijnen, G.W. (2001). Risicoleerlingen in het regulier basisonderwijs: Handhaving of verwijzing? Pedagogische Studiën, 78(5), 313–329.Google Scholar
  27. Jong-Heeringa, J.L. de, & Bosker, R.J. (2006). Spelenderwijs in Huizen. Implementatie en effecten van Spelenderwijs in het kader van voor-en vroegschoolse educatie. Groningen: RUG/GION.Google Scholar
  28. Koning, P. de (1973). Interne Differentiatie. Amsterdam: APS/RITP.Google Scholar
  29. Kulik, C.L.C., & Kulik, J.A. (1982). Effects of ability grouping on secondary school students: A meta-analysis of evaluation findings. American Educational Research Journal, 19(3), 415–428.Google Scholar
  30. Langen, A. van, Rekers-Mombarg, L., & Dekkers, H. (2004). Groepsgebonden verschillen in de keuze van exacte vakken. Pedagogische Studiën, 81(2), 117–133.Google Scholar
  31. Langen, A. van, Bosker, R.J., & Dekkers, H. (2006). Exploring cross-national differences in gender gaps in education. Educational Research and Evaluation, 12(2), 155–177.CrossRefGoogle Scholar
  32. Lou, Y., Abrami, P.C., Spence, J.C., Poulsen, C., Chambers, B., & d'Apollonia, S. (1996). Within-class grouping: A meta-analysis. Review of Educational Research, 66(4), 423–458.Google Scholar
  33. Lubbers, M.J. (2004). The social fabric of the classroom. Groningen: RUG/GION. Dissertatie.Google Scholar
  34. Luyten, J.W. (2004). Succes in het voortgezet onderwijs: Capaciteiten, inzet of achtergrond? Pedagogische Studiën, 81(2), 151–166.Google Scholar
  35. Luyten, J.W., Cremers-van Wees, L.M.C.M., & Bosker R.J. (2003). The Matthew-effect in Dutch primary education. Differences between schools, cohorts and pupils. Research Papers in Education, 18(2), 167–195.CrossRefGoogle Scholar
  36. Mulder, L., & Langen, A. van (1999). Onderwijsvoorrang voor leerlingen uit achterstandsgroepen. In H.P.J.M. Dekkers (red.), Omgaan met Verschillen. Onderwijskundig Lexicon, Editie III (pp. 74–91). Alphen aan den Rijn: Samsom.Google Scholar
  37. Mullis, I.V.S., Martin, M.O., Gonzalez, E.J., & Chrostowski, S.J. (2004a). TIMSS 2003 international mathematics report. Boston: IEA/Boston College.Google Scholar
  38. Mullis, I.V.S., Martin, M.O., Gonzalez, E.J., & Chrostowski, S.J. (2004b). TIMSS 2003 international science report. Boston: IEA/Boston College.Google Scholar
  39. Mullis, I.V.S., Martin, M.O., Gonzalez, E.J., & Kennedy, A.M. (2003). PIRLS 2001 international report. Boston: IEA/Boston College.Google Scholar
  40. OECD (2003). Learning for tomorrow's world. First results from PISA 2003. Parijs: OECD.Google Scholar
  41. Onderwijsraad. (2002). Over leerlinggewichten en schoolgewichten. Den Haag: Onderwijsraad.Google Scholar
  42. Reezigt, G.J. (1993). Effecten van differentiatie op de basisschool. Groningen: RUG/GION. Dissertatie.Google Scholar
  43. Reezigt, G.J. (1999). Differentiatie in het onderwijs. In H.P.J.M. Dekkers (red.), Omgaan met Verschillen. Onderwijskundig Lexicon, Editie III (pp. 11–23). Alphen aan den Rijn: Samsom.Google Scholar
  44. Reezigt, G.J., Houtveen, A.A.M., & Grift, W. van de (2001). Vormgeving en effecten van adaptief onderwijs. Groningen: RUG/GION.Google Scholar
  45. Sammons, P.M. (1995). Gender, ethnic and socio-economic differences in attainment and progress: A longitudinal analysis of student achievement over nine years. British Educational Research Journal 21(4), 465–485.CrossRefGoogle Scholar
  46. Scheerens, J., & Bosker, R.J. (1997). The foundations of educational effectiveness. Oxford: Pergamon/Elsevier Science.Google Scholar
  47. Simons, P.J.R. (1995). Leerlingkenmerken. In J. Lowyck & N. Verloop (red.), Onderwijskunde. Een kennisbasis voor professionals (pp. 15–42). Groningen: Wolters-Noordhoff.Google Scholar
  48. Slavin, R.E. (1996). Education for all. Lisse/Abingdon/Exton/Tokyo: Swets & Zeitlinger Publishers.Google Scholar
  49. Standaert, R. (2003). Vergelijken van onderwijssystemen. Leuven/Leusden: ACCO.Google Scholar
  50. Tesser, P. (2003). Ontwikkelingen in de schoolloopbanen van leerlingen uit achterstandsgroepen. In W. Meijnen (red.), Onderwijsachterstanden in basisscholen (pp. 53–78). Antwerpen/Apeldoorn: Garant.Google Scholar
  51. Veen, A., Roeleveld, J., & Leseman, P. (2000). Evaluatie van Kaleidoscoop en Piramide. Amsterdam: SCO-Kohnstamm Instituut.Google Scholar
  52. Vogels, R., & Bronneman-Helmers, R. (2003). Autochtone achterstandsleerlingen: Een vergeten groep. Den Haag: SCP.Google Scholar
  53. Werf, G. van der, & Kuyper, H. (2002). Leerlingen krijgen hogere schooladviezen. Didaktief, 32(7), 2–5.Google Scholar

Copyright information

© Bohn Stafleu van Loghum, onderdeel van Springer Uitgeverij 2009

Authors and Affiliations

  • Roel Bosker
  • Simone Doolaard

There are no affiliations available

Personalised recommendations