Advertisement

Symptoomperceptie

  • F.W. Kraaimaat
Part of the Quintessens book series (QUI)

Abstract

Lichamelijke sensaties, symptomen en klachten zijn in de geneeskunde vanzelfsprekende basisgegevens voor diagnostiek en behandeling. Een even eenvoudige als populaire zienswijze is dat lichamelijke sensaties louter het resultaat zijn van lichamelijke prikkels en de daarmee gepaard gaande fysiologische processen. Subjectieve ervaringen zoals pijn, jeuk, of benauwdheid zouden in deze visie geheel vanuit de aangeleverde sensorische informatie kunnen worden verklaard. Wetenschappelijk onderzoek en de dagelijkse geneeskundige praktijk laten echter zien, dat we er met deze louter sensorische benadering nog niet zijn. Zo blijken bij het opmerken van lichamelijke sensaties en symptomen naast sensorische informatie ook diverse psychologische processen een rol te spelen. Deze psychologische processen staan in dit hoofdstuk centraal. Aan de hand van een modelmatige weergave van het waarnemingsproces van symptomen, het zogenaamde symptoomperceptiemodel, wordt de invloed van psychologische factoren als aandacht, selectie en interpretatie bij de waarneming van lichamelijke sensaties toegelicht.

Preview

Unable to display preview. Download preview PDF.

Unable to display preview. Download preview PDF.

Literatuur

  1. Everaerd W, Hout M van den. Lichamelijke sensaties: waarnemen en klagen. Ned Tijdschr Psychologie 1993;49:240–6.Google Scholar
  2. Evers AWM, Kraaimaat FW, Geenen R, Jacobs JWG, Bijlsma JWJ. Long-term predictors of anxiety and depressed mood in early rheumatoid arthritis: A 3- and 5-year follow-up. J Rheumatol 2002;29:2327–2336.PubMedGoogle Scholar
  3. Gieseke T, Graceley RH, Grant MAB, Nachemson A, Petzke F, Williams DA et al. Evidence of augmented central pain processing in idiopathic chronic low back pain. Arthritis Rheum 2004;50:613–623.CrossRefGoogle Scholar
  4. Gijsbers van Wijk MT, Kolk AM. Sex differences in physical symptoms: the contribution of symptom perception theory. Soc Sci Med 1997;45:231–246.CrossRefGoogle Scholar
  5. Harver A. Effects of feedback on the ability of asthmatic subjects to detect increases in the flowresistive component to breathing. Health Psychol 1994;13:52–62.CrossRefPubMedGoogle Scholar
  6. Kolk A, Gijsbers van Wijk G. Medisch onbegrepen klachten en sekse. In: T Lagro-Janssen, G Noordenbos (red.). Sekseverschillen in ziekte en gezondheid. SUN: Nijmegen, 1997.Google Scholar
  7. Ormel J, Oldewinkel AJ, Brilman EL. The interplay and etiological continuity of neuroticism, difficulties and life events in the etiology of major and subsyndromal, first and recurrent episodes in later life. Am J Psychiatry 2001;158:885–91.Google Scholar
  8. Pennebaker JW. The psychology of physical symptoms. New York: Springer Verlag, 1982.Google Scholar
  9. Rietveld A, Kolk AMM, Prins PMJ. The influence of lung function information on self-reports of dyspnea by children with asthma. J Pediatric Psychol 1996;21:367–377.CrossRefGoogle Scholar
  10. Stout C, Kotses H, Creer TL. Improving perception of airflow obstruction in asthma patients. Psychosom Med 1997;59:201–206.PubMedGoogle Scholar

Copyright information

© Bohn Stafleu van Loghum 2006

Authors and Affiliations

  • F.W. Kraaimaat
    • 1
  1. 1.Universitair Medisch Centrum St RadboudNijmegen

Personalised recommendations