Advertisement

Unfinished Transformation or Neoliberal Economy? Exploring the Legitimisation Divide in Poland

  • Maria Theiss
  • Anna Kurowska
Chapter
Part of the Palgrave Studies in European Political Sociology book series (PSEPS)

Abstract

Political narratives formulated by the conservative Law and Justice party, which came into power in 2015, put into question most of the democratic achievements in Poland since 1989. This opened up a widespread political legitimation crisis. We explore this crisis at the individual level. An ‘unfinished transformation’ hypothesis assumes that the weakness of civil society and low civic skills in Poland may have resulted in the withdrawal of support for the political system. According to the second hypothesis, the ‘neoliberal economy’ in which neoliberalism may be perceived as a proactive anti-crisis measure as well as lack of social security contributed to the significant share of Polish society denying legitimation to political system. We find that both streams of argument have its merits.

References

  1. Arak, P., & Żakowiecki, P. (2016). Poland 2016. Nations in Transit (Freedom House). https://freedomhouse.org/report/nations-transit/2016/poland. Date 24 Nov 2016.
  2. Beetham, D. (1991). The Legitimization of Power. Basingstoke: Macmillan.CrossRefGoogle Scholar
  3. Cześnik, M. (2007). Partycypacja wyborcza w Polsce. Perspektywa porównawcza. Warszawa: Scholar.Google Scholar
  4. Cześnik, M. (2014). In the Shadow of the Smoleńsk Catastrophe—The 2010 Presidential Election in Poland. East European Politics and Societies and Cultures, 28(3), 518–539.CrossRefGoogle Scholar
  5. Cześnik, M., Kwiatkowska, A., & Markowski, R. (2016, April 26). Co Polacy wiedzą o polityce? Niewiele. Między namiignorantami. Polityka. Google Scholar
  6. Dawson, J., & Hanley, S. (2016). What’s Wrong with East−Central Europe? The Fading Mirage of the ‘Liberal Consensus’. Journal of Democracy, 27, 20–34.CrossRefGoogle Scholar
  7. Domański, H. (2004). Czynniki legitymizacji w 21 krajach. Nauka, 4/2004, 65–98.Google Scholar
  8. Domański, H. (2010). Legitymizacja nierówności. Nauka, 1/2010, 49–66.Google Scholar
  9. Duszczyk, M. (2014). Poland Under Economic Crisis Conditions. Perspectives on European Politics and Society, 15(3), 370–384.CrossRefGoogle Scholar
  10. Garlicki, J. (2014). Legitymizacja systemu politycznego—poziomy, płaszczyzny i dylematy. In J. Garlicki (Ed.), Legitymizacja transformacji i systemu politycznego w Polsce. Warszawa: Elipsa.Google Scholar
  11. Giza, A., Marody, M., & Rychard, A. (2000). Strategie i system. Polacy w obliczu zmiany społecznej. Warszawa: IFiS PAN.Google Scholar
  12. Gjefsen, T. (2012). Sources of Regime Legitimacy. Quality of Government in Electoral Democracy. Oslo: University of Oslo.Google Scholar
  13. Grabowska, M. (2004). Podział postkomunistyczny: społeczne podstawy polityki w Polsce po 1989 roku. Warszawa: Scholar.Google Scholar
  14. Jacobsson, K., & Korolczuk, E. (2017). Civil Society Revisited. Lessons from Poland. New York: Berghahn Books.Google Scholar
  15. Karpiński, Z. (2010). Legitymizacja nierówności dochodowych w Polsce, 1988–1999. In H. Domański & A. Rychard (Eds.), Legitymizacja w Polsce. Niustajacy kryzys w zmieniających się warunkach? Warszawa: IFiS PAN.Google Scholar
  16. Księżopolski, M. (2004). Co dalej z polityką społeczną w Polsce? Od socjalistycznych gwarancji do paternalistyczno-rynkowej hybrydy. In M. Rymsza (Ed.), Reformy społeczne. Bilans dekady. Warszawa: Instytut Spraw Publicznych.Google Scholar
  17. Lipset, S. (1959). Some Social Requisites of Democracy: Economic Development and Political Legitimacy. The American Political Science Review, 53(1), 69–105.CrossRefGoogle Scholar
  18. Marczewski, P. (2016, July 25). Poland’s Turn to the Right. On the Limitations of the ‘Liberal Consensus’. Eurozine, pp. 1–6.Google Scholar
  19. Markowski, R. (2007). System partyjny czy zbiorowisko partii? O stabilnym rozchwianiu polskiej polityki. In M. Marody (Ed.), Wymiary życia społecznego. Scholar: Warszawa.Google Scholar
  20. McKinsey Global Institute. (2016). Poorer than Their Parents? Flat or Falling Incomes in Advanced Economies. http://www.mckinsey.com/global-themes/employment-and-growth/poorer-than-their-parents-a-new-perspective-on-income-inequality. Date 24 Nov 2016.
  21. “Michał Boni: byliśmy głusi”. (2016, April 2). Gazeta Wyborcza. http://wyborcza.pl/magazyn/1,124059,19853739,michal-boni-bylismy-glusi.html. Date 24 Nov 2016.
  22. Mider, D. (2014a). Uczestnictwo w polityce jako korelat legitymizacji systemu politycznego w procesie transformacji ustrojowej—ilościowa analiza związków. In J. Garlicki (Ed.), Legitymizacja transformacji i systemu politycznego w Polsce. Warszawa: Elipsa.Google Scholar
  23. Mider, D. (2014b). Determinanty socjodemograficzne legitymizacji systemu politycznego w Polsce. In J. Garlicki (Ed.), Legitymizacja transformacji i systemu politycznego w Polsce. Warszawa: Elipsa.Google Scholar
  24. Mider, D. (2014c). Wymiar społeczny konsolidacji demokracji w Polsce. Typologia postaw wobec systemu politycznego. In J. Garlicki (Ed.), Legitymizacja transformacji i systemu politycznego w Polsce. Warszawa: Elipsa.Google Scholar
  25. Miller, E. M. (2015, June 11). Secret Recordings, Posh Restaurants, Cuban Cigars and Intrigue Finally Catch Up to Polish government. The Washington Post. https://www.washingtonpost.com/news/morning-mix/wp/2015/06/11/sex-lies-and-audio-tape-secret-recordings-finally-catch-up-to-polish-government/. Date 26 Nov 2016.
  26. Ministry of Foreign Affairs. (2016). Poland in the EU: The Green Island. http://www.msz.gov.pl/en/foreign_policy/europe/european_union/poland_ineu/poland_in_eu/poland_in_eu. Date 24 Nov 2016.
  27. Noack, R. (2015, October 27). Why Europeans Should Care About the Return of Poland’s Right. The Washington Post. https://www.washingtonpost.com/news/worldviews/wp/2015/10/27/why-europeans-should-care-about-the-return-of-polands-right/?utm_term=.d7a16088f2d9. Date 24 Nov 2016.
  28. Norris, P. (1999). Introduction. The Growth of Critical Citizens. In P. Norris (Ed.), Critical Citizens. Global Support for Democratic Governance. New York: Oxford University Press.CrossRefGoogle Scholar
  29. Nowak, S. (1979). System wartości społeczeństwa polskiego. Studia Socjologiczne, 4(75), 155–173.Google Scholar
  30. Orenstein, M. (2015, November 1). Paranoid in Poland. How Worried Should the West Be About the Law and Justice Party’s Victory? Foreign Affairs. https://www.foreignaffairs.com/articles/poland/2015-11-01/paranoid-poland. Date 24 Nov 2016.
  31. Ost, D. (2016, January 8). Regime Change in Poland, Carried Out from Within. The Nation. https://www.thenation.com/article/regime-change-in-poland-carried-out-from-within/. Date 24 Nov 2016.
  32. Owen, A., & Tucker, J. (2010). Past Is Still Present: Micro-Level Comparisons of Conventional Vs. Transitional Economic Voting in Three Polish Elections. Electoral Studies, 29(1), 25–39.CrossRefGoogle Scholar
  33. Pańków, W. (2010). Dylematy i pułapki legitymizacji porządku społecznego PRL i III Rzeczpospolitej. In H. Domański & A. Rychard (Eds.), Legitymizacja w Polsce. Niustajacy kryzys w zmieniających się warunkach? Warszawa: IFiS PAN.Google Scholar
  34. Pawlak, M. (2015). From Sociological Vacuum to Horror Vacui: How Stefan Nowak’s Thesis Is Used in Analyses of Polish Society. Polish Sociological Review, 2015(1), 5–27.Google Scholar
  35. Pilc, M. (2015). The Temporary Employed in Poland: Beneficiaries or Victims of the Liberal Labour Market? Economic and Industrial Democracy, 38(3), 400–424.CrossRefGoogle Scholar
  36. Program Prawa i Sprawiedliwości. (2014). Law and Justice’s Programme of 2014. http://pis.org.pl/dokumenty?page=1. Date 26 Nov 2016.
  37. Raport o stanie Rzeczpospolitej. (2011). Uchwała Prawa i Sprawiedliwości. http://www.rodaknet.com/raport_o_stanie_rzeczypospolitej.pdf. Date 26 Nov 2016.
  38. Rychard, A. (2010). Stare i nowe hipotezy o legitymizacji i zaufaniu. In H. Domański & A. Rychard (Eds.), Legitymizacja w Polsce. Niustajacy kryzys w zmieniających się warunkach? Warszawa: IFiS PAN.Google Scholar
  39. Scharpf, F. (1999). Governing in Europe: Effective and Democratic? Oxford: Oxford University Press.CrossRefGoogle Scholar
  40. Schultz, J. (2012). Talk of Work: Transatlantic Divergences in Justifications for Hard Work Among French, Norwegian, and American Professionals. Theory and Society, 41(6), 603–634.CrossRefGoogle Scholar
  41. Shields, S. (2015). Neoliberalism Redux: Poland’s Recombinant Populism and Its Alternatives. Critical Sociology, 41(45), 659–678.Google Scholar
  42. Sztompka, P. (2000). Trauma wielkiej zmiany. Społeczne koszty transformacji. Warszawa: ISP PAN.Google Scholar
  43. Theiss, M. (2016). Poland. In LIVEWHAT Living with Hard Times How Citizens React to Economic Crises and Their Social and Political Consequences—Integrated Report on Alternative Forms of Resilience in Times of Crises (Deliverable: 6.4—WP6: Alternative Forms of Resilience in Times of Crises. http://www.livewhat.unige.ch/?p=452. Date 26 Nov 2016.
  44. Tischner, J. (1992). Etyka solidarności i homo sovieticus. Kraków: Społeczny Instytut Wydawniczy Znak.Google Scholar
  45. Tyszka, K. (2009). Homo Sovieticus Two Decades Later. Polish Sociological Review, 4(168), 507–522.Google Scholar
  46. Wesołowski, W. (1988). Weberowska koncepcja legitymizacji—ograniczenia I kontynuacje. In A. Rychard & A. Sułek (Eds.), Legitymizacja. Klasyczne teorie i polskie doświadczenia. Warszawa: Wyd PTS.Google Scholar
  47. White, S., Lewis, P., & Batt, J. (Eds.). (2013). Developments in Central and East European Politics. Basingstoke: Palgrave Macmillan.Google Scholar
  48. Wybory. (2015, October 25). Smolar: PiS będzie dążył do uzyskania większości konstytucyjnej. Gazeta Wyborcza. http://wyborcza.pl/1,75398,19087710,wybory-2015-smolar-pis-bedzie-dazyl-do-uzyskania-wiekszosci.html. Date 26 Nov 2016.
  49. Żukowski, T., & Theiss, M. (2009). Islands of Civic Engagement. Differences in the Level of Civic-Associational Social Capital. International Journal of Sociology, 39(4), 65–87.CrossRefGoogle Scholar

Copyright information

© The Author(s) 2018

Authors and Affiliations

  • Maria Theiss
    • 1
  • Anna Kurowska
    • 1
  1. 1.Instytut Polityki SpołecznejUniversity of WarsawWarsawPoland

Personalised recommendations