Verslaving

, Volume 7, Issue 4, pp 72–83 | Cite as

Verslavingspreventie is onvoldoende toegerust voor mensen met een lichte verstandelijke beperking

  • M. Dijkstra
  • E. Bransen
  • M. Leeman
Article

Mensen met een lichte verstandelijke beperking (LVG) zijn extra kwetsbaar voor problematisch alcohol- en drugsgebruik. Experimenteergedrag kan gemakkelijk overgaan in overmatig gebruik, doordat een cognitieve rem op het gedrag ontbreekt. In dit artikel bespreken we de resultaten van ons kwalitatieve onderzoek naar de wensen en behoeften van medewerkers in voorzieningen voor (jong)volwassenen met LVG ten aanzien van preventie van problematisch middelengebruik. We gaan in op het instellingsbeleid en de deskundigheid van medewerkers en geven suggesties voor de inzet van het preventieve programma Open en Alert.

Literatuur

  1. Bransen, E., Dijkstra, M., & Leeman, M. (2010). Alcohol en drugsgebruik door (jonge) mensen met een lichte verstandelijke beperking.Onderzoek en Praktijk, 8, 26–35.Google Scholar
  2. Bransen, E., Schipper, H., & Blekman, J. (2009). Middelengebruik door jongeren met een licht verstandelijke handicap. Een eerste verkenning van aard en omvang.Verslaving, 5, 37–49.Google Scholar
  3. Clerkx, M., & Trentelman, M. (2007). Van Kei en Eik. Over de behandeling van verslaving bij volwassen mensen met een lichte verstandelijke handicap. In R. Didden & X. Moonen (red.),Met het oog op behandeling. Effectieve behandeling van gedragsstoornissen bij mensen met een licht verstandelijke beperking (pp. 105–111). Amersfoort: Landelijk Kenniscentrum LVG/Expertisecentrum De Borg.Google Scholar
  4. Cocco, K.M., & Harper, D.C. (2002). Substance use in people with mental retardation: A missing link in understanding community outcomes?Rehabilitation Counseling Bulletin, 46, 34–41.CrossRefGoogle Scholar
  5. Degenhardt, L. (2000). Interventions for people with alcohol use disorders and an intellectual disability: A review of the literature.Journal of Intellectual and Developmental Disability, 25, 135–146.CrossRefGoogle Scholar
  6. Hilderink, I., & Bransen, E. (2010).Voorkomen van problematisch middelengebruik door jongeren met een licht verstandelijke beperking. Een interventieprogramma. Utrecht: Trimbos-instituut.Google Scholar
  7. Jong, C. de, Nagel, J. van der, Kiewik, M., & Kemna, L. (2009). 7th European congress of mental health in intellectual disability. Presentatie 4 september 2009 (S106): Substance use and misuse in intellectual disability (SumID). Amsterdam.Google Scholar
  8. Kaal, H.L., Ooyen-Houben, M.M.J. van, Ganpat, S., &Wits, E. (2009).Een complex probleem. Passende zorg voor verslaafde justitiabelen met co-morbide psychiatrische problematiek en een lichte verstandelijke handicap. Den Haag: Ministerie van Justitie/ Wetenschappelijk Onderzoek- en Documentatiecentrum.Google Scholar
  9. Kepper, A., Dorsselaer, S. van, Monshouwer, K., & Vollebergh, W. (2009).Experimenteel en problematisch genotmiddelengebruik door jongeren in het speciaal onderwijs en de residentiële jeugdzorg (EXPLORE): resultaten meting oktober-december 2008. Utrecht: Trimbos-instituut.Google Scholar
  10. Kepper, A., Veen, V., Monshouwer, K., Stevens, G., Drost, W., Vroome, T. de, & Vollebergh, W. (2010).Middelengebruik bij jongens in Justitiële Jeugdinrichtingen. Het gebruik vantabak, alcohol, cannabis en harddrugs bij jongens met en zonder PIJmaatregel. Utrecht: Universiteit Utrecht.Google Scholar
  11. McGillicuddy, N.B. (2006). A review of substance use research among those with mental retardation.Mental Retardation and Developmental Disabilities Research Reviews, 12, 41–47.PubMedCrossRefGoogle Scholar
  12. Moonen, X.M.H. (2011). Mondelinge mededeling. College and Graduate School of Child Development and Education, University of Amsterdam.Google Scholar
  13. Moonen, X., & Verstegen, D. (2006). LVG-jeugd met ernstige gedragsproblematiek in de verbinding van praktijk en wetgeving.Onderzoek en Praktijk, 4, 23–28.Google Scholar
  14. Mutsaers, K., Blekman, J.W., & Schipper, H.C. (2007).Licht verstandelijk gehandicapten en middelengebruik. Wat is er tot op heden bekend? Utrecht: Trimbos-instituut.Google Scholar
  15. Nagel, J.E.L. van der, Kiewik, M., Jong, C.A.J. de, Buitelaar, J.K., Didden, R., Uges, D.R.A., McGillicuddy, N.B., & Korzilius, H. (2008). Grant application form. Dossier number: 60-60600-97-158. ZonMW programma Risicogedrag en afhankelijkheid. Internet:www.zonmw.nl/nl/projecten/project-detail/substanceuse-and-misuse-among-intellectually-disabled-persons-sumid.
  16. Neijmeijer, L., Moerdijk, L., Veneberg, G., & Muusse Ch. (2010).Licht verstandelijk gehandicapten in de GGZ. Een verkennend onderzoek. Utrecht: Trimbos-instituut.Google Scholar
  17. Ras, M.,Woittiez, I., Kempen, H. van, & Sadiraj, K. (2010).Steeds meer verstandelijk gehandicapten? Ontwikkelingen in vraag en gebruik van zorg voor verstandelijk gehandicapten 1998–2008. Den Haag: Sociaal en Cultureel Planbureau.Google Scholar
  18. Rijksoverheid (2010). Vrijheid en verantwoordelijkheid. Regeerakkoord VVD-CDA. Internet:www.rijksoverheid.nl/documenten-en-publicaties/rapporten/2010/09/30/regeerakkoord-vvd-cda.html (30-11-2010).
  19. Smits, A. (2008).Beperkte kater? Onderzoek naar (de begeleiding en behandeling van) alcohol- en drugsmisbruik bij mensen met een verstandelijke beperking. Groningen: Rijksuniversiteit Groningen, Afdeling Orthopedagogiek.Google Scholar

Copyright information

© Bohn, Stafleu van Loghum 2011

Authors and Affiliations

  • M. Dijkstra
    • 1
  • E. Bransen
    • 2
  • M. Leeman
    • 3
  1. 1.Trimbos-instituutUtrechtThe Netherlands
  2. 2.Trimbos-instituutUtrechtThe Netherlands
  3. 3.Vereniging van Orthopedagogische Behandelcentra (VOBC)UtrechtThe Netherlands

Personalised recommendations