Advertisement

Bijblijven

, Volume 34, Issue 3–4, pp 190–198 | Cite as

De huisarts kan het verschil maken

Gezondheidsverschillen en persoonsgerichte, integrale zorg door de huisarts
  • Maria van den Muijsenbergh
Article

Samenvatting

Mensen met een lage opleiding, weinig inkomen of een migratieachtergrond hebben een slechtere somatische en psychische gezondheid dan andere. Deze sociaaleconomische en etnische gezondheidsverschillen worden veroorzaakt door de wisselwerking tussen chronisch ongunstige omstandigheden (zowel persoonlijke als sociale omgevingsfactoren) en het mede daardoor tekortschietende aanpassingsvermogen, vaak in combinatie met onvoldoende gezondheidsvaardigheden.

Persoonsgerichte, integrale zorg schenkt actieve aandacht aan het hele verhaal van de patiënt, en aan alle factoren die zijn gezondheid beïnvloeden. Dit zijn van oudsher kernelementen van de huisartsenzorg en ze leiden tot betere uitkomsten van zorg, ook bij laagopgeleide mensen en migranten. Geïntegreerd met publieke gezondheidszorg en het sociale domein kan huisartsenzorg op deze wijze bijdragen aan het terugdringen van gezondheidsachterstanden.

Literatuur

  1. 1.
    http://statline.cbs.nl/Statweb/publication/?DM=SLNL&PA=83005NED&D1=3-5&D2=a&D3=0&D4=l&VW=T Diabetes naar opleiding 2016. Geraadpleegd op 12 maart 2018.
  2. 2.
    Nederlands Huisartsen Genootschap. NHG-Standpunt Kernwaarden huisartsgeneeskunde – generalistisch, persoonsgericht en continu. Utrecht: NHG; 2011.Google Scholar
  3. 3.
    Huygen FJA. De huisarts en de wetenschap. Med Contact. 1956;11:730–9.Google Scholar
  4. 4.
    Centraal Bureau voor de Statistiek. Gezonde levensverwachting naar opleidingsniveau. 2016. http://statline.cbs.nl/Statweb/publication/?DM=SLNL&PA=71885ned&D1=0-4&D2=a&D3=0,14&D4=a&D5=0&D6=l&VW=T. Geraadpleegd op 12 maart 2018.Google Scholar
  5. 5.
    Boerdam A, Knoops K. Bevolkingstrends: astma en COPD in beeld. Centraal Bureau voor de Statistiek. 2016. https://www.cbs.nl/nl-nl/achtergrond/2016/19/bevolkingstrends-astma-en-copd-in-beeld. Geraadpleegd op 12 maart 2018.Google Scholar
  6. 6.
  7. 7.
    Beuningen J van, Witt S de. Eenzaamheid in Nederland. Den Haag: Centraal Bureau voor de Statistiek; 2016. https://www.cbs.nl/nl-nl/achtergrond/2016/38/eenzaamheid-in-nederland.Google Scholar
  8. 8.
    Parlevliet JL, Uysal-Bozkir O, Goudsmit M. Prevalence of mild cognitive impairment and dementia in older non-western immigrants in the Netherlands: a cross-sectional study. Int J Geriatr Psychiatry. 2016;31(9):1040–9.  https://doi.org/10.1002/gps.4417.CrossRefPubMedGoogle Scholar
  9. 9.
    Kunst AE, Lamkaddem M, Mackenbach JP, Rademakers J, Devillé W. Overzicht en evaluatie van resultaten van wetenschappelijk onderzoek naar etnische verschillen in gezondheid, gezondheidsrisico’s en zorggebruik in Nederland. Rotterdam/Utrecht: Erasmus MC, NIVEL; 2008.Google Scholar
  10. 10.
    Donker GA. NIVEL Zorgregistraties eerste lijn. Peilstations 2013. Utrecht: NIVEL; 2014.Google Scholar
  11. 11.
    Elissen AMJ, Hertroijs DFL, Schaper NC, Bosma H, Dagnelie PC, Henry RM, et al. Differences in biopsychosocial profiles of diabetes patients by level of glycaemic control and health-related quality of life: the Maastricht Study. PLoS ONE. 2017;12(7):e182053.  https://doi.org/10.1371/journal.pone.0182053.CrossRefPubMedPubMedCentralGoogle Scholar
  12. 12.
    Aarts M. Socioeconomic determinants of cancer risk, detection, and outcome in the Netherlands since 1990. Dissertatie. Rotterdam; 2012.Google Scholar
  13. 13.
    Rademakers J. Kennissynthese: gezondheidsvaardigheden: niet voor iedereen vanzelfsprekend. Utrecht: NIVEL; 2014.Google Scholar
  14. 14.
    McEwen B. Protective and damaging effects of stress mediators. N Engl J Med. 1998;338(3):171–9.CrossRefPubMedGoogle Scholar
  15. 15.
    Tomasdottir M, Sigurdsson J, Petursson H, Kirkengen A, Lund Nilsen IT, Hetlevik I, Getz L. Does ‘existential unease’ predict adult multimorbidity? BMJ Open. 2016;6(11):e12602.CrossRefPubMedPubMedCentralGoogle Scholar
  16. 16.
    Agyemang C, Goosen S, Anujuo K, Ogedegbe G. Relationship between post-traumatic stress disorder and diabetes among 105,180 asylum seekers in the Netherlands. Eur J Public Health. 2012;22(5):658–62.CrossRefPubMedGoogle Scholar
  17. 17.
    Lamkaddem M, Essink-Bot M‑L, Devillé W, Foets M, Stronks K. Perceived discrimination outside health care settings and health care utilization of Turkish and Moroccan GP patients in the Netherlands. Eur J Public Health. 2012;22(4):473–8.CrossRefPubMedGoogle Scholar
  18. 18.
    Stewart M, Brown JB, Donner A, McWhinney IR, Oates J, Weston WW, et al. The impact of patient-centered care on outcomes. J Fam Pract. 2000;49(9):796–804.PubMedGoogle Scholar
  19. 19.
    Maeseneer J de, Weel C van, Daeren L, Leyns C, Decat P, Boeckxstaens P, Avonts D, Willems S. From ‘patient’ to ‘person’ to ‘people’: the need for integrated, people-centered healthcare. Int J Pers Cent Med. 2012;2(3):601–14.Google Scholar
  20. 20.
    Muijsenbergh M van den, Oosterberg E. Huisartsenzorg voor laaggeletterden, migranten en sociaal kwetsbaren. 4e druk. Utrecht: NHG, Pharos; 2016.Google Scholar
  21. 21.
    NHG, LHV. Toekomstvisie huisartsenzorg 2022. Utrecht: NHG, LHV; 2012.Google Scholar

Copyright information

© Bohn Stafleu van Loghum is een imprint van Springer Media B.V., onderdeel van Springer Nature 2018

Authors and Affiliations

  1. 1.NijmegenNederland

Personalised recommendations