Skip to main content

Preventie in de huisartsenpraktijk: kom in beweging!

Samenvatting

Drenthen AJM, Assendelft WJJ, Van der Velden J. Preventie in de huisartsenpraktijk: kom in beweging. Huisarts Wet 2008;51(1):38-41.

De aandacht voor preventie neemt toe. De huisartsenpraktijk kan een prominente rol spelen als verbindingsschakel tussen preventieve en curatieve zorg.

Huisartsen werken op verschillende manieren en met positieve resultaten aan preventie: als integraal onderdeel van de consultvoering en van veel NHG-Standaarden, en als uitvoerder van programmatische preventie op het gebied van griepvaccinatie, bevolkingsonderzoek baarmoederhalskanker en de opsporing van familiaire hypercholesterolemie.

De eerste lijn is volop in beweging. Schaalvergroting, samenwerking in de eerste lijn en taakdelegatie maken het mogelijk om vanuit de huisartsenpraktijk te werken aan verdergaande programmatische preventie.

Om een effectief en doelmatig preventieaanbod te realiseren vanuit de eerste lijn zijn enkele veranderingen nodig: een goede afgrenzing van het aanbod in de eerste lijn van wat ‘zorg’ in de tweede lijn, samenwerking en afstemming met het lokaal gezondheidsbeleid van de GGD, en aansluiten op succesvolle wijkgerichte programma’s, zoals ‘Big move!’ en ‘Bewegen op recept’.

Veel preventieactiviteiten in de huisartsenpraktijk vinden plaats op een ad-hoc-basis. Uit de zorg voor chronische ziekte en uit het project Preventie: maatwerk weten we dat een programmatische aanpak efficiënter is. Veel preventie komt neer op een cluster leefstijlfactoren: alcohol, roken, voeding en bewegen. Waarschijnlijk is het efficiënter én minder medicaliserend om niet uit te gaan van de te voorkomen ziekte, maar van het onderliggende gezondheidsgedrag.

De kansen om een breed preventiepakket vanuit de huisartsenpraktijk aan te bieden liggen er nu.

Abstract

Drenthen AJM, Assendelft WJJ, Van der Velden J. Prevention in the general practice: get moving! Huisarts Wet 2008;51(1):38-41.

There is increasing interest for prevention in healthcare. General practice can play an important intermediary role between prevention and cure.

GPs are involved in prevention in different ways and with positive results. Prevention is an integrated part of the consultation and of their evidence-based practice guidelines. They also implement prevention programmes such as influenza vaccination, cervical cancer screening and detection of familial hypercholesterolaemia.

There are some new developments in primary care. Increases in scale, more collaboration between primary care professionals and delegation of tasks make it possible for GPs to increase their role in prevention programmes.

Some changes are needed if there is to be an effective and efficient prevention package based on primary care. For instance, a clear distinction between ‘prevention’ in primary care and ‘care’ in secondary care, and connection with successful neighbourhood programmes such as ‘Big move!’ and ‘Exercise on prescription’.

Many preventive activities in general practice are performed ad hoc. Experience with disease management and the ‘Tailor-made Prevention’ programme have taught us that a systematic approach is more effective and efficient. Much prevention is related to a cluster of lifestyle factors: smoking, alcohol, nutrition and exercise. It is probably more efficient and less medicalised to use the underlying health behaviour as point of departure rather than the preventable disease.

There are many opportunities for a greater role of general practice in the field of prevention.

This is a preview of subscription content, access via your institution.

Literatuur

  1. Volksgezondheid en preventie. De visie van de KNMG. Utrecht, KNMG, 6 juni 2007.

  2. Publieke gezondheid. Den Haag, Raad voor de Volksgezondheid en Zorg, 2006.

  3. Van preventie verzekerd. CVZ rapport 27025645. Diemen: College Van Zorgverzekeraars, 2007.

  4. Nederlandse Patiënten Consumenten Federatie (NPCF). Eerstelijnszorg voorop! Op weg naar een geïntegreerde eerstelijnszorg vanuit patiëntenperspectief. Utrecht: NPCF, 2006.

  5. Nielen MMJ, Schellevis FG, Verheij RA. Evaluatie campagne ‘Stop beginnende nierziekte’, Utrecht: NIVEL, 2007.

  6. Lems S. De huisarts-patiëntrelatie anno 2006. Amsterdam/Utrecht, TNS NIPO/NHG, 2006.

  7. De Hollander AEM, Hoeymans N, Melse JM, Van Oers JAM, Polder JJ, redactie. Zorg voor gezondheid. Volksgezondheid Toekomst Verkenning 2006. Bilthoven: RIVM, 2006.

  8. Kaderbrief 2007-2011. Visie op gezondheid en preventie. Den Haag, Minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport, 24 september 2007.

  9. Preventienota: Kiezen voor gezond leven 2006. Den Haag, Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport, 2006.

  10. Tacken M, Verheij R, Mulder J, Van den Hoogen H, Braspenning J . Monitoring griepvaccinatiecampagne 2005. Utrecht: NIVEL, 2006.

  11. Tacken M. Opkomst baarmoederhalskankerscreening: huisartsen organiseren het goed. Huisarts Wet 2002;45:109.

    Google Scholar 

  12. De Nooijer DP, De Waart FG, Van Leeuwen AWFM, Spijker WWJ. Opkomst bevolkingsonderzoek naar baarmoederhalskanker hoger na uitnodiging door de huisarts, in het bijzonder voor groepen met doorgaans lage participatiegraad. Ned Tijdschr Geneeskd 2005;149:2339-43.

    Google Scholar 

  13. Boomsma LJ, Drenthen T, In ‘t Veld CJ. Lappendeken of maatwerk. Betrek de huisarts meer bij preventieactiviteiten. Med Contact 2007;62:1760-3.

    Google Scholar 

  14. Hoeijmans N, Gijsen R. Zorgbehoefte, zorgvraag en zorggebruik. In: Bakker DH de, Polder JJ, Sluijs EM, Treurniet HF, redactie. Op één lijn. Toekomstverkenningen eerstelijnszorg 2020. Utrecht/Bilthoven: RIVM/NIVEL, 2005: 37-76.

  15. Nederlands Huisartsen Genootschap / Landelijke Huisartsen Vereniging. Toekomstvisie huisartsenzorg. Utrecht: NHG/LHV, 2002.

  16. Overgoor L, Aalders M, Statius Muller I. Big!Move, beweging in gedrag van patiënt en huisarts. Huisarts Wet 2006;49:42-5.

    Google Scholar 

Download references

Author information

Affiliations

Authors

Corresponding author

Correspondence to   van der Velden.

Additional information

NHG, sectie preventie en patiëntenvoorlichting, Postbus 3231, 3502 GE Utrecht: dr. A.J.M. Drenthen, socioloog, senior-wetenschappelijk medewerker; LUMC, Afdeling Public health en eerstelijnsgeneeskunde: prof.dr. W.J.J. Assendelft, hoogleraar Huisartsgeneeskunde; UMC St. Radboud Nijmegen: prof.dr. J. van der Velden, hoogleraar Public Health.

Mogelijke belangenverstrengeling: niets aangegeven.

About this article

Cite this article

van der Velden,  . Preventie in de huisartsenpraktijk: kom in beweging!. HUWE 51, 38–41 (2008). https://doi.org/10.1007/BF03086632

Download citation

  • beschouwing
  • beweging
  • preventie