Tijdschrift voor Psychotherapie

, Volume 38, Issue 1, pp 5–20 | Cite as

Mentaliseren als kompas voor het team in een klinische behandelsetting

  • Myriam Van Gael
Article
First Online:
  • 268 Downloads

  • Een aanzienlijk aantal patiënten met ernstige persoonlijkheidsproblemen wordt behandeld binnen een (dag)klinische setting. Aan dergelijke behandelingen kleven bepaalde gevaren. Sommige daarvan houden verband met problemen in de teamgroep. In een klinisch behandelmilieu moet er voortdurend aandacht en zorg zijn voor het teamfunctioneren. De manier waarop teamleden en teamprocessen begeleid en ondersteund worden, sluit best zo nauw mogelijk aan bij het behandelmodel van de setting. De zorg voor de patiënten en die voor het teamfunctioneren worden zo op een natuurlijke wijze met elkaar geïntegreerd. Bepaalde organisatie-en interventieprincipes van de op mentaliseren gerichte benadering kunnen fungeren als een kompas dat richting geeft aan de manier waarop teamleden samenwerken. Twee thema’s worden uitgewerkt:

  1. 1.

    hoe de principes van de op mentaliseren gebaseerde benadering kunnen aangewend worden in het streven naar een betere samenwerking en integratie van de teamgroep;

     
  2. 2.

    hoe een goed samenwerkend team het vermogen van individuele teamleden om te mentaliseren kan ondersteunen en waar nodig herstellen.

     
This is a preview of subscription content, log in to check access.

Literatuur

  1. Bakker, J. & Derks, H. (2011). Mentaliseren als richtsnoer in klinische psychotherapie. Tijdschrift voor Psychotherapie, 37, 331–345.CrossRefGoogle Scholar
  2. Bales, D. & Bateman, A. (2012). Partial hospitalization settings. In A.W. Bateman & P. Fonagy (Eds), Handbook of mentalizing in mental health practice. (pp. 197–226). Washington/Londen: American Psychiatric Publishing.Google Scholar
  3. Bateman, A.W. & Fonagy, P. (2004). Psychotherapy for borderline personality disorder. Mentalization-based treatment. New York/Oxford: Oxford University Press.Google Scholar
  4. Bateman, A.W. & Fonagy, P. (2004). Psychotherapy for borderline personality disorder. Mentalization-based treatment. New York/Oxford: Oxford University Press.Google Scholar
  5. Bleiberg, E. (2003). Treating professionals in crisis: A framework focused on promoting mentalizing. Bulletin of the Menninger Clinic, 67, 212–226.CrossRefGoogle Scholar
  6. Delfstra, G. & Peeters, G. (2011). Mentalisatie bevorderende therapie (MBT) in de groep. Samen ontdekken hoe de geest werkt. Tijdschrift voor Psychotherapie, 37, 6–17.Google Scholar
  7. Fonagy, P. & Bateman, A.W. (2006). Mechanisms of change in mentalization-based treatment of BPD. Journal of Clinical Psychology, 62, 411–430.Google Scholar
  8. Hutsebaut, J., Bales, D., Kavelaars, M., Van Gerwen, J., Van Busschbach, J. J.V. & Verheul, R. (2011). Implementatie van een behandelmodel voor persoonlijkheidsgestoorde adolescenten. Successen, mislukkingen en aanbevelingen. Tijdschrift voor Psychotherapie, 37, 162–176.CrossRefGoogle Scholar
  9. Janzing, C. & Lansen, J. (1985). Milieutherapie. Het arrangement van de klinisch-therapeutische setting. Assen/Maastricht: Van Gorcum.Google Scholar
  10. Kate, C. ten & Muller, N. (2007). Mentaliseren leren om te kunnen rouwen. Tijdschrift voor Psychotherapie, 33, 319–332.Google Scholar
  11. Landelijke StuurgroepMultidisciplinaire Richtlijnontwikkeling in de GGZ (2008). Multidisciplinaire richtlijn persoonlijkheidstoornissen. Utrecht: Trimbos-instituut.Google Scholar
  12. Main, T. (1989). The Ailment and other psychoanalytic essays. Londen: Free Association Books. Michels, R. (2006). Epilogue. Thinking about mentalization. In J.G. Allen & P. Fonagy (Eds), Handbook of mentalization-based treatment (pp. 327–333). Chichester: JohnWiley & Sons.Google Scholar
  13. Shur, R. (1994). Countertransference enactment. How institutions and therapists actualize primitive internal worlds. Northvale/New Jersey: Jason Aronson.Google Scholar
  14. Stanton, A.M. & Schwartz, M.S. (1954). The mental hospital: A study of institutional participation in psychiatric illness and treatment. New York: Basic Books.Google Scholar
  15. Tilburg, W. van, Brink, W. van den & Arntz, A. (1998). Behandelingsstrategieën bij de borderline persoonlijkheidsstoornis. Houten/Diegem: Bohn Stafleu van Loghum.Google Scholar
  16. Van Gael, M. (2007a). Moeilijke patiënten, lastige hulpverleners, onmogelijke teams. In E. De Belie & F. Morisse (red.), Gehechtheid en gehechtheidsproblemen bij personen met een verstandelijke beperking (pp. 181–204). Leuven: Garant. (Ook te lezen ophttp://publicaties.senvzw.be/leerpakket/artikel8b.pdf)
  17. Van Gael, M. (2007b). Extreem luid & ongelooflijk ver weg. Mentaliseren in psychotherapie. Tijdschrift voor Psychotherapie, 33, 6–22.Google Scholar
  18. Vermote, R., Lowyck, B., Vandeneede, B., Bateman, A.W. & Luyten, P. (2012). Psychodynamically oriented therapeutic settings. In A.W. Bateman & en P. Fonagy (Eds), Handbook of mentalizing in mental health practice (pp. 247–269). Washington/Londen: American Psychiatric Publishing.Google Scholar
  19. Williams, L.L., Fonagy, P., Target, M., Fearon, P., Sargent, J., Bleiberg, E. & Mc Gregor, J. (2006). Training psychiatry residents in mentalization-based therapy. In J.G. Allen & P. Fonagy (Eds), Handbook of mentalization-based treatment (pp. 223–232). Chichester: John Wiley & Sons.Google Scholar

Copyright information

© Bohn, Stafleu van Loghum 2012

Authors and Affiliations

  • Myriam Van Gael
    • 1
  1. 1.Psychiatrisch Centrum St. Amedeus te MortselMortsel (B)The Netherlands

Personalised recommendations