Advertisement

Jeugdbeleid

, Volume 13, Issue 1, pp 13–37 | Cite as

Talentologie, voorbij een neoliberale focus op talentontwikkeling

  • Maike KooijmansEmail author
Article
  • 84 Downloads

Samenvatting

De huidige generatie kinderen en jongeren groeit op in een superdiverse, snel veranderende samenleving. De globalisering, technologische en digitale ontwikkelingen maken dat gewoonten, normen en waarden van weleer onder druk staan. Jeugdigen én opvoeders zoeken naar eigentijdse houvasten in onze zogenoemde ‘vloeibare samenleving’.

In een neoliberaal talentendiscours geldt dat er geen splinter talent verspild mag worden: ‘Iedereen mag meedoen, en wie zijn best doet gaat het maken ….’ Jeugdigen – en opvoeders – ervaren een toenemende prestatiedruk om (liefst hoge) diploma’s te halen. Ook online etaleren jongeren massaal hun successen en ligt de lat hoog. Naast de kansen en mogelijkheden van de moderne tijd dreigen we een vermoeide samenleving te worden.

Kooijmans beschrijft de impact van onze prestatiesamenleving op de ‘vloeibare’ identiteitsontwikkeling van onze jeugd. Met haar concept ‘Talentologie’ pleit ze voor een sociaal pedagogisch perspectief op talentontwikkeling, als basis voor een ontwikkelingsgericht en inclusief jeugdbeleid.

Literatuur

  1. Abdallah, S. (2017). Struggles for success: Youth Work rituals in Amsterdam and Beiroet. Amsterdam: Universiteit van Amsterdam. ProefschriftGoogle Scholar
  2. Abdallah, S. (2018). Strijd om succes. Jongerenwerk, remedie tegen geweld en drugs. Tijdschrift voor Sociale Vraagstukken, 111(1), 4–7.Google Scholar
  3. Arendt, H. (1958). The human condition. Chicago: University of Chicago Press.Google Scholar
  4. Bakker, K., Wilde, E. J. de, & Kooijman, H. (2015). Die jeugd van tegenwoordig: over opvoeden en opgroeien in Nederland. Utrecht: Nederlands Jeugdinstituut.Google Scholar
  5. Bauman, Z. (2000). Liquid modernity. Cambridge: Polity Press.Google Scholar
  6. Bauman, Z. (2003). Liquid love: on the frailty of human bonds. Cambridge: Polity Press.Google Scholar
  7. Bauman, Z. (2006). Liquid fear. Cambridge: Polity Press.Google Scholar
  8. Bauman, Z. (2008). The art of life. Cambridge: Polity Press.Google Scholar
  9. Bauman, Z., & Leoncini, T. (2018). De vloeibare generatie: over veranderingen in het derde millennium. Utrecht: Klement.Google Scholar
  10. Beck, U. (1992). Risk society: towards a new modernity. London: SAGE.Google Scholar
  11. Beer, P. de, & Pinxteren, M. van (2016). Meritocratie: Op weg naar een nieuwe klassensamenleving? Amsterdam: Amsterdam University Press.Google Scholar
  12. Berding, J. (2016). Ik ben ook een mens: Opvoeding en onderwijs aan de hand van Korczak, Dewey en Arendt. Culemborg: Phronesus.Google Scholar
  13. Biesta, G. (2014). The beautiful risk of education. London, New York: Routledge.Google Scholar
  14. Biesta, G. (2017). Door kunst onderwezen willen worden: Kunsteducatie ‘na’ Joseph Beuys. Arnhem: ArtEZ Press.Google Scholar
  15. Biesta, G. (2018). Tijd voor pedagogiek: Over de pedagogische paragraaf in onderwijs, opleiding en vorming. Utrecht: Universiteit van Humanistiek. OratieCrossRefGoogle Scholar
  16. Boutellier, H. (2011). De improvisatiemaatschappij: Over de sociale ordening van een onbegrensde wereld. Den Haag: Boom Lemma.Google Scholar
  17. Bovens, M. (2015). Opleiding als nieuwe sociale scheidslijn. Sociologos, 36(3), 264–275.Google Scholar
  18. Bovens, M., & Wille, A. (2011). Diplomademocratie: Over de spanning tussen meritocratie en democratie. Bakker: Amsterdam.Google Scholar
  19. Boyd, D. (2014). It’s complicated: the social lives of networked teens. New Haven, London: Yale University Press.Google Scholar
  20. Brinkgreve, C. (2008). Modern ouderschap. In W. Knoops, B. Levering & M. de Winter (red.), Opvoeding als spiegel van de beschaving: Een moderne antropologie van de opvoeding. Amsterdam: SWP.Google Scholar
  21. Cath, A. (2018). Solace in Complexity: a fundamental empirical thought experiment. Utrecht: Universiteit van Humanistiek. DissertatieGoogle Scholar
  22. CBS (2014). Jaarrapport 2014 Landelijke Jeugdmonitor. Den Haag, Heerlen: Centraal Bureau.Google Scholar
  23. CBS (2018). Jaarrapport 2018. Den Haag/Heerlen: Centraal Bureau voor Statistiek. https://www.cbs.nl/nl-nl/nieuws/2018/20/jongvolwassenen-vaker-verslaafd-aan-sociale-media. Geraadpleegd op: 16.2019.Google Scholar
  24. Coussée, F. (2006). De pedagogiek van het jeugdwerk. Gent: Academia Press.Google Scholar
  25. Delfos, M. F. (2015). De pedagoog en het virtuele milieu. In J. Bekker (red.), De pedagoog in de Spotlights: opvoedingsidealen vanuit verschillende contexten (pag. 191–203). Amsterdam: SWP.Google Scholar
  26. Dijn, H. de (2014). Vloeibare waarden: Politiek, zorg en onderwijs in de laatmoderne tijd. Kalmthout: Pelckmans, Klement.Google Scholar
  27. Dinther, M. van. (2018, augustus 14). Voor studenten zijn de psychologen niet aan te slepen. De Volkskrant, pag. 6–7.Google Scholar
  28. Duyvendak, J. W. (2017). Thuis: het drama van een sentimentele samenleving. Amsterdam: Amsterdam University Press.Google Scholar
  29. Giesen, P. (2012). Wat er ook gebeurt, het ligt aan jezelf. De Volkskrant. https://www.volkskrant.nl/nieuws-achtergrond/-wat-er-ook-gebeurt-het-ligt-aan-jezelf-~b43f1a109/. Geraadpleegd op: 16.2019.Google Scholar
  30. Goffman, E. (1959). The presentation of self in everyday life. Harmondsworth: Penguin.Google Scholar
  31. Haans, G. (2017). Samen opvoeden in plaats van ouders op afstand. Jeugdbeleid, 11(3), 165–174.CrossRefGoogle Scholar
  32. El Hadioui, I. (2011). Hoe de straat de school binnendringt: Denken vanuit de pedagogische driehoek van de thuiscultuur, de schoolcultuur en de straatcultuur. Amsterdam: Van Gennep.Google Scholar
  33. Han, B. C. (2014). De vermoeide samenleving. Amsterdam: Van Gennep.Google Scholar
  34. Hermans, K. (2014). De signaalfunctie van structureel sociaal werk. Journal of Social Intervention, 23(3), 26–43.Google Scholar
  35. Hermsen, J. (2014). Kairos: Een nieuwe bevlogenheid. Amsterdam, Antwerpen: De Arbeiderspers.Google Scholar
  36. Hochschild, A. (2003). The commercalization of intimate life: notes from home and work. Berkeley: University of California Press.Google Scholar
  37. Houwers, J., & Withuis, I. (2015). Opvoeding en onderwijs in het vierde virtuele milieu. In J. Bekker (red.), De pedagoog in de Spotlights: Opvoedingsidealen vanuit verschillende contexten (pag. 204–212). Amsterdam: SWP.Google Scholar
  38. Kinderombudsman (2013). Effectief kindgericht armoedebeleid: Handreiking aan Nederlandse gemeenten. Den Haag: Bureau de Nederlandse Ombudsman.Google Scholar
  39. Kooijmans, M. (2016b). Talent van de straat: Jongerenwerk als preventiestrategie (Proefschrift). Amsterdam: Universiteit van Amsterdam.Google Scholar
  40. Kooijmans, M. (2016a). Talent van de straat: Hoe je jongeren kunt verleiden uit de criminaliteit te blijven. Amsterdam: Van Gennep.Google Scholar
  41. Kooijmans, M. (2017). Talentgericht werken met kwetsbare jongeren. De opgetelde waarde van sport, kunst en cultuur. Boekman. Trends in Kunst en Cultuur, 29(112), 20–24.Google Scholar
  42. Kooijmans, M., & Huisman, D. (2018). Belofte zijn, belofte worden? Over kansen en schaduwzijden van onze prestatiesamenleving. In W. De Jong, J. Bekker, H. De Deckere, I. Schonewille & L. Van der Poel (red.), Belofte van de jeugd?! Pedagogiek in de 21 e eeuw. Amsterdam: SWP.Google Scholar
  43. Leenders, H., De Jong, J., Monfrance, M., & Haelermans, C. (2018). Samenwerken met ouders van (zorg)leerlingen. TIER/ Maastricht University. TIER Working Paper Series.Google Scholar
  44. Linge, D. van. (2018, april 11). Wij moeten Liken. Tieners over de knellende regels en dwingende voorschriften op social media. De Volkskrant, pag. V4–7.Google Scholar
  45. Noordegraaf-Eelens, L., & Schot, E. (2018). Help jong volwassenen minder streng te zijn voor zichzelf. https://www.socialevraagstukken.nl/help-jongvolwassen-minder-streng-te-zijn-voor-zichzelf/. Geraadpleegd op: 16.2019.Google Scholar
  46. Poel, Y. te (1997). De volwassenheid voorbij: Professionalisering van het jeugdwerk en de crisis in de pedagogische verhouding 1945–1975. Leiden: DSWO Press, Rijksuniversiteit Leiden.Google Scholar
  47. Putnam, R. D. (2015). Our kids: the American dream in crisis. New York: Simon & Schuster.Google Scholar
  48. Roovers, D. (2017). Mensen maken: Nieuw licht op opvoeden. Amsterdam: Ambos, Anthos.Google Scholar
  49. Rousseau, J. (1762). Emile, of Over de opvoeding. Amsterdam: Boom.Google Scholar
  50. RVS, Raad voor Volksgezondheid en Samenleving (2018). Overbezorgd: Maatschappelijke verwachtingen en mentale druk onder jongvolwassenen. Den Haag: Raad voor Volksgezondheid en Samenleving.Google Scholar
  51. Scholte, M. (2018). Op de barricaden?! Over sociaal werk, probleemconfiguraties en de aanpak van structurele problemen. Marie Kamphuislezing 2018. Utrecht: Marie Kamphuis Stichting.Google Scholar
  52. Sennett, R. (2003). Respect in een tijd van sociale ongelijkheid. Byblos: Amsterdam.Google Scholar
  53. Sennett, R. (2011). Meritocratie en ongelijkheid. Ethische Perspectieven, 21(1), 4–11.  https://doi.org/10.2143/EPN.21.2067489.Google Scholar
  54. Sieckelinck, S. (2017). Reradicaliseren: Ronselen voor een betere wereld. Tielt: Lannoo.Google Scholar
  55. Spierts, M. (2014). De stille krachten van de verzorgingsstaat: Geschiedenis en toekomst van sociaal-culturele professionals. Amsterdam: Van Gennep.Google Scholar
  56. Swierstra, T., & Tonkens, E. (2008). De beste de baas: Verdienste, respect en solidariteit in een meritocratie. Amsterdam: Amsterdam University Press.CrossRefGoogle Scholar
  57. Verhaeghe, P. (2012). Identiteit. Amsterdam: De Bezige Bij.Google Scholar
  58. Volman, M. (2011). Kennis van betekenis: Betrokkenheid als kwaliteit van leerprocessen en leerresultaten (Oratie). Amsterdam: Universiteit van Amsterdam.Google Scholar
  59. VWS, Ministerie van (2018). Aanpak versterking samenwerking onderwijs en jongerenwerk. Den Haag: Ministerie van VWS. Interne notitieGoogle Scholar
  60. Wachter, D. de (2017). Het idee dat het leven vooral leuk moet zijn is de ziekte van deze tijd. https://www.brainwash.nl/bijdrage/het-idee-dat-het-leven-vooral-leuk-moet-zijn-is-de-ziekte-van-deze-tijd. Geraadpleegd op: 16.2019.Google Scholar
  61. Winter, M. de (2011). Verbeter de wereld, begin bij de opvoeding: Vanachter de voordeur naar democratie en verbinding. Amsterdam: SWP.Google Scholar
  62. Winter, M. de (2017a). Pedagogiek van de hoop (Afscheidsrede). Utrecht: Universiteit Utrecht.Google Scholar
  63. Winter, M. de (2017b). De communicerende vaten van jeugdzorg en samenleving. In Winter, M. de & S. Wijsbroek (red.), Zorg voor jeugd is veelgevraagd. Over de rol van professionals in een veranderend (ont)zorglandschap (Openbare les, 7 december 2017). Utrecht: Kenniscentrum Sociale Innovatie/Hogeschool Utrecht.Google Scholar
  64. Ziehe, T. (2016). Veränderte Mentalitäten und Lebensoriëntierungen bei heutige Jugendlichen. http://p237981.webspaceconfig.de/fileadmin/user_upload/pdf/Prof.Ziehe.pdf. Geraadpleegd op: 16.2019.Google Scholar

Copyright information

© Bohn Stafleu van Loghum is een imprint van Springer Media B.V., onderdeel van Springer Nature 2019

Authors and Affiliations

  1. 1.TilburgNederland

Personalised recommendations