Journal of Family and Economic Issues

, Volume 26, Issue 2, pp 195–224 | Cite as

The Contemporary Family in Poland: New Trends and Phenomena

Abstract

At the beginning of the 21st century, Poland can still be examined in the context of a political and economic transformation. The building of democracy and the intentional, ongoing reshaping of the Polish economy in the direction of a market economy are exerting significant influences on a wide range of issues that are affecting contemporary life. This article examines how these changes have affected women, men, and children as members of contemporary families. The article places the transformation to a market economy and to democracy within the context of the historical economic and social forces that have affected all modern states and concludes with a discussion of the potential short and long run impact of Poland’s entry in the European Union.

Keywords

economic transitions economic transformation European Union families Poland 

Preview

Unable to display preview. Download preview PDF.

Unable to display preview. Download preview PDF.

References

  1. Adamski, F. 1984Socjologia małżeństwa i rodziny [Sociology of marriage and the family]WarsawPWNGoogle Scholar
  2. Adamski, F. 1997Rodzina midzy sacrum a profanum [The family between the sacred and the profane]PoznańPallottinumGoogle Scholar
  3. Adamski, F. 2002Rodzina. Wymiar społeczno-kulturowy [The family: The social-cultural dimension]Wydawnictwo Uniwersytetu JagiellońskiegoKrakówGoogle Scholar
  4. Anioł, W. 2003Europejska polityka społeczna. Implikacje dla Polski [European social policy. Implications for Poland]University of WarsawWarsawGoogle Scholar
  5. Bauman, Z. 2000aGlobalizacja. I co z tego dla ludzi wynika [Globalization and its consequences for people]PIWWarsawGoogle Scholar
  6. Bauman, Z. 2000bPonowoczesność jako źródło cierpień [Postmodernism as a source of suffering]Wydawnictwo Sic!WarsawGoogle Scholar
  7. Centrum Badania Opinii Społecznej. (CBOS)1992Plany, dążenia i aspiracje życiowe młodzieży [Plans, desires, and life aspirations of youth]Komunikat z badańWarsawGoogle Scholar
  8. Centrum Badania Opinii Społecznej1997Kobiety o podziale obowiązków domowych w rodzinie [Woman and division of household responsibilities in the family]Komunikat z badań I/1997WarsawGoogle Scholar
  9. Centrum Badania Opinii Społecznej1999Plany, dążenia i aspiracje życiowe młodzieży [Plans, desires and life aspirations of youth]Komunikat z badań, IV/1999, WarsawArkadiusz SkGoogle Scholar
  10. Centrum Badania Opinii Społecznej2004aPierwsze oceny skutków członkostwa Polski w Unii Europejskiej [First assessments of the effects of the membership of Poland in the European Union]Komunikat z badań, BS/72/2004, WarsawBeata BoguskaGoogle Scholar
  11. Centrum Badania Opinii Społecznej.2004bPoczucie zagrożenia biedą i postrzeganie rozmiarów ubóstwa w Polsce [Feelings of the threat of poverty and perceptions of the extent of poverty in Poland]Komunikat z badań BS/72/2004 WarsawMaciej FalkowskiGoogle Scholar
  12. Centrum Badania Opinii Społecznej2004cStosunek do członkostwa Polski w Unii Europejskiej po rozszerzeniu tej organizacji, [Attitudes towards Poland’s membership in the European Union after the widening of the organization]Komunikat z badań, BS/92/2004, WarsawBeata RoguskaGoogle Scholar
  13. Centrum Badania Opinii Społecznej2004dTypowy Polak i Europejczyk—podobieństwa i różnice [The typical Pole and European—similiarities and differences]Komunikat z badań, BS/64/2004, WarsawBeata RoguskaGoogle Scholar
  14. Centrum Badania Opinii Społecznej2004eW krgu rodziny i przyjaciół [In the circle of family and friends]Komunikat z badań, BS/4/2004, WarsawBogna WciórkaGoogle Scholar
  15. Domański, H. 1995Co to znaczy być KOBIETĄ w Polsce [What does it mean to be a woman in Poland]IFiS PANWarsawGoogle Scholar
  16. Dyczewski, L. 1976Więź pokoleń w rodzinie [Generation ties in the family]University of WarsawWarsawGoogle Scholar
  17. Dyczewski, L. 1994Rodzina, społeczeństwo, państwo [The family, society, and the state]Towarzystwo Naukowe KULLublinGoogle Scholar
  18. Firlit-Fesnak, G. (1996). Kobiety i mżczyźni w rolach rodzinnych i zawodowych [Women and men in family and professional roles]. In Partnerstwo w rodzinie i na rzecz rodziny [Partnership in the family and for the benefit of the family] (pp. 35–45). Warsaw: IPiSSGoogle Scholar
  19. Giddens, A. 2001Nowoczesność i tożsamość. “Ja” i społeczeństwo w epoce późnej nowoczesności [Modernity and identity. Self and society in the post-modern era]Naukowe PWNWarsawGoogle Scholar
  20. Głąbicka, K. eds. 1999Społeczne skutki integracji Polski z Unią Europejską [Social consequences of the integration of Poland into the European Union]University of WarsawWarsawGoogle Scholar
  21. Golinowska, S. eds. 1999Polityka społeczna Unii Europejskiej i jej konsekwencje dla Polski [Social politics of the European Union and their consequences for Poland]University of WarsawWarsawGoogle Scholar
  22. Golinowska, S. 2002Europejski model socjalny i otwarta koordynacja polityki społecznej [European social models and the open coordination of politics]Polityka Społeczna11–12540Google Scholar
  23. Gowin, J. 1995Kościół po komunizmie [The church after communism]ZNAKKrakowGoogle Scholar
  24. Graniewska, D. (1998). Rodzina a praca zawodowa [The family and professional work]. In Praca i polityka społeczna w perspektywie XXI wieku [Work and social policy in the perspective of the 21st century] (pp. 17–32). Warsaw: Instytut Pracy i Spraw SocjalnychGoogle Scholar
  25. GUS. (1984). Sytuacja społeczno-zawodowa kobiet w 1983r. Studia i analizy statystyczne [The social and professional situation of women in 1983. Statistical Studies and Analyses]. WarsawGoogle Scholar
  26. GUS. (1991). Sytuacja społeczno-zawodowa kobiet w 1990r. Studia i analizy statystyczne [The social and professional situation of women in 1990]. Statistical Studies and Analyses]. WarsawGoogle Scholar
  27. GUS. (1995). Sytuacja społeczno-zawodowa kobiet w 1994r. Studia i analizy statystyczne [The social and professional situation of women in 1994]. Statistical Studies and Analyses. WarsawGoogle Scholar
  28. GUS. (1996). Poziom zaspokojenia potrzeb rodzin w 1995r [The level of the satisfaction of needs in the family in 1995]. WarsawGoogle Scholar
  29. GUS. (2001). Warunki życia ludności w 2000r [Living conditions of the population 2000]. WarsawGoogle Scholar
  30. GUS2002Narodowy Spis Powszechny 2002 [National Census]Tadeusz ToczyńskiWarsawGoogle Scholar
  31. GUS. (2003). Gospodarstwa domowe i rodziny [Households and families]. WarsawGoogle Scholar
  32. Ignatczyk, W. 1999System wartości rodzinnych młodzieży końca XX wieku (na␣przykładzie województwa poznańskiego) [System of family values of youth at the end of the 20th century]Studia demograficzne1135Google Scholar
  33. Jacher, W. 1987Więź społeczna w teorii i praktyce [Social ties in theory and practice]Uniwersytet ŚląskiKatowiceGoogle Scholar
  34. Jarosz, M. 1987Dezorganizacja w rodzinie i społeczeństwie [Disorganization in the family and society]University of WarsawWarsawGoogle Scholar
  35. Kluzowa, K., Kusz, K., Slany, K. 1991Małżeństwa powtórne w Polsce: typy – przyczyny powstania – funkcjonowanie [Second marriages in Poland: Types, reasons for formation, functions]Jagiellonian UniversityKrakowGoogle Scholar
  36. Kluzowa, K. 1999

    Sytuacja demograficzna rodziny polskiej lat dziewićdziesiątych i jej konsekwencje społeczne [The demographic situation of Polish families and their social consequences]

    Ziemska, M. eds. Rodzina współczesna [Contemporary families]Wydawnictwo Uniwersytetu WarszawskiegoWarsaw3552
    Google Scholar
  37. Kołaczek, B. 1999Aspiracje edukacyjne i możliwości ich realizacji [Educational aspirations and the possibilites of their realization]PAN, IPiSSWarsawGoogle Scholar
  38. Kołaczek, B. 2001

    Aspiracje edukacyjne i możliwości ich realizacji [Educational aspirations and the possibilites of their realization]

    Sztumski, J. eds. Pokolenie wygranych? Dzieci i młodzież w procesie transformacji społeczno-gospodarczej i politycznej Polski [A generation of winners? Children and youth in the process of Polish social, economic and political transformation]Wydawnictwo Uniwersytetu ŚląskiegoKatowice3855
    Google Scholar
  39. Komorowska, J. eds. 1975Przemiany rodziny polskiej [Changes in Polish families]University of WarsawUniversityGoogle Scholar
  40. Kotowska, I.E. eds. 1999Przemiany demograficzne w Polsce w latach 90. w świetle koncepcji drugiego przejścia demograficznego [Demographic changes in Poland in the 1990s in light of the concept of the second demographic transition]Szkoła Główna HandlowaWarsawGoogle Scholar
  41. Kotowska, I. E. 2002Zmiany modelu rodziny Polska – Kraje europejskie. [Changes in the model of the family. Poland and European countries]Polityka społeczna,428Google Scholar
  42. Kurzynowski, A. 1995

    Sytuacja materialna a bezpieczeństwo ekonomiczne rodzin [The material situation and economic security of the family]

    Kurzynowski, A. eds. Rodzina w okresie transformacji systemowej [The family in the period of comprehensive transition]Wyższa Szkoła Pedagogiczna Towarzystwa Wiedzy PowszechnejWarsaw6177
    Google Scholar
  43. Kwak, A. 1994Rodzina i jej przemiany [The family and its transformation]University of WarsawWarsawGoogle Scholar
  44. Kwak, A. 1997

    Alternatywne formy życia rodzinnego [Alternative forms of family life]

    Cudak, H. eds. Rodzina polska u progu XXI wieku [The Polish family at the beginning of the 21st century]University of łowiczłowicz1929
    Google Scholar
  45. Majdański, K. 2001Wspólnota życia i miłości [Partnership of life and love]University of WarsawWarsawGoogle Scholar
  46. Majkowski, W. 1997Czynniki dezintegracji współczesnej rodziny polskiej [Factors of disintegration of contemporary Polish families]Wydawnictwo Księży SercanówStudium socjologiczne, KrakówGoogle Scholar
  47. Mariański, J. 1997Religia i Kościół midzy tradycją i ponowoczesnością [Religion and the church between tradition and postmodernism]NOMOSStudium Socjologiczne, KrakówGoogle Scholar
  48. Marody, M. eds. 1996Oswajanie rzeczywistości. Midzy realnym socjalizmem a realną demokracją [Getting accustomed to reality. Between real socializm and real democracy]Instytut Studiów SpołecznychWarsawGoogle Scholar
  49. Minkiewicz, A. 1995

    Kryzys wi not supported zi rodzinnych i niektóre konsekwencje społeczne i kulturowe [Crisis of family relationships and some social and cultural consequences]

    PAN,  eds. Rodzina – jej funkcje przystosowawcze i ochronne [The family—its adaptable and protective functions]PANWarsaw2738
    Google Scholar
  50. Olejniczuk-Merta, A. 1995Zaspokajanie potrzeb dzieci i młodzieży w okresie transformacji [The satisfaction of the needs of children and youth in the period of the transformation]IpiSSWarsawGoogle Scholar
  51. Olejniczuk-Merta, A. 1999

    Szanse, bariery i zagrożenia dla dzieci i młodzieży w okresie przemian społeczno-gospodarczych [Opportunities, barriers and threats for children and youth in the period of social and eocnomic transformation]

    Olejniczuk-Merta, A. eds. Sytuacja dzieci w Polsce w okresie przemian [The situation of children in the period of transformation]PAN, IPiSSWarsaw4960
    Google Scholar
  52. Przybył, I. (2001). Źródła wiedzy o rolach małżeńskich [Source of knowledge on professional roles]. Rocznik Socjologii Rodziny [Yearbook of the Family Sociology], XIII, 15–37Google Scholar
  53. Siemieńska, R. 1996Kobiety: Nowe wyzwania. Starcie przeszłości z teraźniejszością. [Women: New challenges. Meeting the past with the present]IS UWWarsawGoogle Scholar
  54. Slany, K. (2000). Przemiany demograficzne w Polsce końca XX wieku [Demographic changes in the family at the end of the 20th century]. Problemy Rodziny, 4Google Scholar
  55. Slany, K. (2001). Małżeństwo i rodzina w zglobalizowanym świecie [Marriage and the family in a globalized world]. Problemy rodziny, Nr 4/5/6Google Scholar
  56. Slany, K. 2002Alternatywne formy życia małżeńsko-rodzinnego w ponowoczesnym świecie [Alternative forms of marital and family life in post-modern world]Zakład Wydawniczy NOMOSKrakówGoogle Scholar
  57. Slany, K. (in press). Rodzina polska w świetle wyników NSP 2002 [The Polish family in the light of National Census 2002]Google Scholar
  58. Toffler, A. 1985Trzecia fala [The third wave]PIWWarsawGoogle Scholar
  59. Tryfan, B. 1989Wybrane elementy patologii życia rodzinnego na wsi [Dysfunctional elements of the family life in the country]Rocznik Socjologii Rodziny [Yearbook of the Family Sociology]I135151Google Scholar
  60. Tyszka, Z. 1991Stan i przeobrażenia współczesnych rodzin polskich [The condition and transformation of contemporary Polish families]The University of PoznanPoznańGoogle Scholar
  61. Tyszka, Z. 1995Rodzina w świecie współczesnym: Jej znaczenie dla jednostki i społeczeństwa [Family in the modern world: Its role for individuals and society]Rocznik socjologii Rodziny [Yearbook of the Family Sociology]VI2341Google Scholar
  62. Tyszka, Z. 2001aSystem metodologiczny wieloaspektowej integralnej analizy życia rodzinnego [A methodological system of analysis of many apsects of family life]Naukowe UAMPoznańGoogle Scholar
  63. Tyszka, Z. eds. 2001bWspółczesne rodziny polskie – Ich stan i kierunek przemian [Contemporary Polish families—Their condition and direction of changes]Naukowe UAMPoznańGoogle Scholar
  64. Vande Kaa, D. J. 1987Europe’s second demographic transitionPopulation Bulletin421Google Scholar
  65. Żebrowski, J. eds. 2001Rodzina polska na przełomie wieków. Przeobrażenia, zagrożenie, patologie. [The Polish family in the previous century. Transformations, threats, and pathologies]Wydawnictwo Uniwersytetu GdańskiegoGdańskGoogle Scholar

Copyright information

© Springer Science+Business Media, Inc. 2005

Authors and Affiliations

  1. 1.Jagiellonian UniversityPoland

Personalised recommendations