Advertisement

Tijdschrift voor Gerontologie en Geriatrie

, Volume 40, Issue 3, pp 102–112 | Cite as

De invloed van Dementia Care Mapping (DCM) op moeilijk hanteerbaar gedrag van mensen met dementie en de arbeidstevredenheid van verzorgenden: een pilotstudie

  • D. Kuiper
  • G. J. Dijkstra
  • J. Tuinstra
  • J. W. Groothoff
Artikel

Samenvatting

De prevalentie van probleemgedrag bij verpleeghuisbewoners met dementie is hoog. Uit de praktijk blijkt dat probleemgedrag afneemt naarmate het zorgteam beter in staat is de individuele psychosociale behoeften van patiënten te herkennen en daarop in te spelen. Dementia Care Mapping (DCM) is ontwikkeld om zorgteams te ondersteunen in het geven van belevingsgerichte zorg.

In een One-Group Pretest-Posttest design is geëvalueerd of er na implementatie van twee DCM-cycli veranderingen optreden in het gedrag en de mate van agitatie van cliënten met dementie, en in de arbeidstevredenheid van degenen die hen verzorgen. Het gedrag van cliënten met dementie werd gemeten met de GIP-28 (Gedragsobservatieschaal voor de Intramurale Psychogeriatrie) en de mate van agitatie met de CMAI (Cohen Mansfield Agitation Inventory). De arbeidstevredenheid van verzorgenden werd gemeten met de MAS-GZ (Maastrichtse Arbeidssatisfactie Schaal voor de GezondheidsZorg). Gerapporteerd wordt over de gegevens van 45 cliënten met dementie en 27 verzorgenden. Zij verbleven en werkten op zeven verschillende afdelingen van een Friese zorginstelling, waaronder dagbehandeling voor mensen die nog thuis wonen, groepsverzorging en zorg in een kleinschalige woonvorm.

De resultaten van de pilotstudie wijzen op een afname van de affectieve problematiek (subschaal GIP-28: gevoelens van angst, achterdocht en somberheid) en op een afname van de verbale agitatie (subschaal CMAI: buitensporig aandacht vragen, klagen en negativisme) in de groep cliënten met dementie. Op de overige subschalen en in de totaalscores van de GIP-28 en CMAI treden geen veranderingen op. In de algehele arbeidstevredenheid van verzorgenden treedt ook geen verandering op. Alleen over het contact met de cliënten zijn de verzorgenden na introductie van DCM meer tevreden.

Implementatie van DCM in de zorg voor mensen met dementie heeft enkele positieve gevolgen voor zowel cliënten als verzorgenden. Grootschaliger onderzoek met controlegroepen wordt aanbevolen, waarin tevens gecontroleerd wordt voor de aard en ernst van de dementie.

dementia care mapping belevingsgerichte zorg probleemgedrag agitatie arbeidstevredenheid 

The influence of Dementia Care Mapping (DCM) on behavioural problems of persons with dementia and the job satisfaction of caregivers: a pilot study

The prevalence of behavioural problems in nursing home residents with dementia is high. Knowledge based on practical experiences suggests that problems diminish when caregivers are better able to recognize and acknowledge the individual psychosocial needs of residents. Dementia Care Mapping (DCM) is a method designed to support caregivers in providing person centered care.

After implementing two DCM-cycli in a Dutch care facility changes in behaviour and level of agitation of clients with dementia and changes in job satisfaction of caregivers were evaluated in a One-Group Pretest-Posttest design. The GIP-28 (Dutch Behavioral Rating Scale for Psychogeriatric Inpatients) and the CMAI (Cohen Mansfield Agitation Inventory) were used to measure potential changes in behaviour and level of agitation of the clients. The MAS-GZ (Maastricht Scale of Satisfaction with Labour in Health Care) was used to measure potential changes in job satisfaction of caregivers. The data of 45 clients with dementia and 27 caregivers were analyzed. They stayed and worked in seven different wards of the care facility including day-care for clients who were still living at home, group care and smallscale- living care for residential clients.

The results of this pilot study show that problems related to affective behaviour (subscale GIP-28: emotions of anxiety, mistrust and melancholy) as well as verbal agitation (subscale CMAI: excessively asking for attention, complaining and negativism) decreased in the group clients with dementia. No changes occurred in the other subscales and in the total score of the GIP-28 and CMAI. The overall job satisfaction of caregivers did not change, but their contentment with the extent to which they feel connected with clients improved.

In conclusion, the results of this pilot study indicate that implementing DCM in care facilities for persons with dementia could have some positive consequences for both clients and caregivers. A large-scale controlled trial including diagnosis and stage of dementia as baseline measures, is recommended.

Keywords

dementia care mapping person centered care behavioural problems agitation job satisfaction 

Literatuur

  1. 1.
    www.dcmnederland.nlGoogle Scholar
  2. 2.
    Everitt DE, Fields DR, Soumerai SS, Avorn J. Resident behavior and staff distress in the nursing home. J Am Geriatr Soc 1991; 39:792-798.Google Scholar
  3. 3.
    Diesfeldt HFA. Moeilijk hanteerbaar gedrag en psychologische interventies. Tijdschr voor Gerontol en Geriat 2005; 36:98-99.Google Scholar
  4. 4.
    Zuidema SU, van der Meer MM, Pennings GATC, Koopmans RTCM. Prevalentie van probleemgedrag bij een groep dementerende verpleeghuispatiënten. Tijdschr Gerontol Geriat 2006; 37: 19-24.Google Scholar
  5. 5.
    Zuidema SU. Neuropsychiatric symptoms in Dutch nursing home patients with dementia. PhD thesis Radboud University Nijmegen. Quickprint Nijmegen,Google Scholar
  6. 6.
  7. 7.
  8. 8.
    Brooker D, Surr C. Dementia Care Mapping: Principles and Practice. University of Bradford. Bradford, 2005.Google Scholar
  9. 9.
    Akkerman G. Een methode voor concrete verbeteringen in de zorg. Ervaringen met Dementia Care Mapping in Friesland. Denkbeeld 2008; 20, nr.5: p 30-32.Google Scholar
  10. 10.
    Tulp E. Doe het zelf – Beproefde interactie. Zorgvisie magazine, mei 2008.Google Scholar
  11. 11.
    Kitwood T, Bredin K. A new approach to the evaluation of dementia care. Journal of Advances in Health and Nursing Care 1992; 1:41-60.Google Scholar
  12. 12.
    Brooker DJ, Surr C. Dementia Care Mapping (DCM): initial validation of DCM 8 in UK field trials. International Journal of Geriatric Psychiatry 2006; 21:1018-1025Google Scholar
  13. 13.
    Brooker D. Dementia Care Mapping: a review of the research literature. The Gerontologist 2005; Special Issue 1: 11-18Google Scholar
  14. 14.
    Brooker D, Rogers L (Eds.). DCM think tank transcripts 2001. University of Bradford. Bradford, 2001.Google Scholar
  15. 15.
    Chenoweth L, Jeon Y-H.. Determining the efficacy of Dementia Care Mapping as an outcome measure and a process for change: A pilot study. Aging and Mental Health 2007; 11: 237-245.Google Scholar
  16. 16.
    Diesfeldt H. Bejegening en kwaliteit van zorg. De wederzijdse kwetsbaarheid van cliënten en verzorgenden. Denkbeeld 2007; 19: 26-28.Google Scholar
  17. 17.
    http://www.bradford.ac.uk/acad/health/dementia/dcmGoogle Scholar
  18. 18.
    Campell DT, Stanley JC Experimental and quasi-experimental designs for research. Chicago: Rand McNally, 1963.Google Scholar
  19. 19.
    Eisses AMH, Kluiter H. De Gedragobservatieschaal voor de Intramurale Psychogeriatrie (GIP-28) in het verzorgingshuis. Tijdschr Gerontol Geriat 2002; 33: 112-118.Google Scholar
  20. 20.
    De Jonghe JFM, Ooms ME, Ribbe MW. Verkorte Gedragobservatieschaal voor de Intramurale Psychogeriatrie (GIP-28). Tijdschr Gerontol Geriatr 1997; 28:119-123.Google Scholar
  21. 21.
    Cohen-Mansfield J. Agitated behavior in the elderly: II. Preliminary results in the cognitively deteriorated. J Am Geriatr Soc 1986; 34:722-727.Google Scholar
  22. 22.
    de Jonghe JFM. Factor structure and validity of the Dutch version of the Cohen-Mansfield Agitation Inventory (CMAI-D). J Am Geriatr Soc 1996; 44:888-889.Google Scholar
  23. 23.
    Zuidema SU, de Jonghe JFM, Verhey FRJ, Koopmans RTCM. Agitation in Dutch Institutionalized Patients with Dementia: Factor Analysis of the Dutch Version of the Cohen-Mansfield Agitation Inventory. Dement Geriatr Cogn Disord 2007; 23: 35-41Google Scholar
  24. 24.
    Landeweerd JA, Boumans NPG, Nissen JMJF. Arbeidsvoldoening bij verplegenden en verzorgenden. De Maastrichtse arbeidssatisfactieschaal voor de gezondheidszorg. In: C.C. van Beek, T.C. van Dorsten and G.J. Stam, (Eds.) Handboek Verpleegkundige innovatie Houten: Bohn Stafleu 1996a.Google Scholar
  25. 25.
    Landeweerd JA, Boumans NPG, Nissen JMJF. Bedrijfsgezondheidszorg Studies nr. 11. De Maastrichtse arbeidssatisfactieschaal voor de gezondheidszorg (MAS-GZ). Maastricht: Universiteit Maastricht 1996b.Google Scholar
  26. 26.
    Cohen J. Statistical power analysis for the behavioural sciences. Revised edition ed. New York: Academic Press,Google Scholar
  27. 27.
    Schafer JL, Graham JW. Missing data: Our view of the state of the art. Psychological Methods 2002; 7: 14-177.Google Scholar
  28. 28.
    Schrijnemaekers V, van Rossum E, Candel M, Frederiks C, Derix M, Sielhorst H, van den Brandt P. Effects of emotion-oriented care on elderly people with cognitive impaiment and behavioral problems. Int J Geriatr Psychiatry 2002; 17:926-937.Google Scholar
  29. 29.
    Weiner MF, Koss E, Patterson M, Jin s, Teri L, Thomas R, Thal LJ, Whitehouse P. A comparison of the Cohen-Mansfield agitation inventory with the CERAD behavioral rating scale for dementia in community-dwelling persons with Alzheimer disease. Journal of Psychiatric Research 1998; 32: 347-351Google Scholar

Copyright information

© Bohn Stafleu van Loghum 2009

Authors and Affiliations

  • D. Kuiper
  • G. J. Dijkstra
    • 1
  • J. Tuinstra
  • J. W. Groothoff
  1. 1.

Personalised recommendations