Tijdschrift voor VerpleeghuisGeneeskunde

, Volume 32, Issue 3, pp 82–87

“Gezelligheid doet eten?!”

Het ambiance onderzoek
Wetenschappelijk artikel

Abstract

Background: Mealtime is one of the highlights in the daily routine of a nursing home. It provides an excellent cost-effective opportunity to make a contribution to the well being of residents. We hypothesized that family style meals instead of tray service meals improves the well being and nutritional status of nursing home residents.Methods: First we performed an inventory study of project models used in Dutch nursing homes to improve the ambiance during mealtimes. Based on the results of the inventory we conducted a randomized controlled trial among 178 residents (mean age 77 years) in five Dutch nursing homes. Within each home, two wards were randomized in intervention (n=95) and control group (n=83). During six months the intervention group had their meals in family style, and the control group received the usual tray services. Food availability was kept constant. Outcome measures were quality of life (range: 0-100 units), energy intake (kj), body weight (kg), and Mini Nutritional Assessment (MNA). Findings: Three different meal ambiance project models were found: restaurant, cooking on the nursing wards and family style meals.After implementation of the family style meals the difference in change between groups was statistically significant for overall quality of life 6.1 units (95% CI= 2.1 to 10.3), energy intake 991 kj (95% CI 504 –1479) and body weight 1.5 kg, (95% CI= 0.6 kg to 2.4 kg).The percentage classified by the MNA as malnourished within the intervention group decreased from 17 % to 4% while this percentage increased from 19 % to 23% in the control group. Interpretation: Family style meals counteract the decrease in quality of life, physical performance and bodyweight of nursing home residents. In addition to a better wellbeing of the residents this program can lead to a lower burden of the staff and increase their work satisfaction

Samenvatting

Het doel van dit onderzoek was voedingstatus en de kwaliteit van leven van verpleeghuisbewoners te verbeteren door de ambiance tijdens de maaltijden in Nederlandse verpleeghuizen te optimaliseren. Om dit doel te bereiken zijn we eerst op zoek gegaan naar succesvol geïmplementeerde maaltijdprojecten in Nederlandse verpleeghuizen. De resultaten van de inventarisatie geven aan dat er drie verschillende soorten maaltijdprojecten zijn: een restaurant openen, koken op de afdeling, en een huiskamerambiance project.Op basis van de resultaten van dit onderzoek hebben we het ‘huiskamerambiance model’ geïmplementeerd in vijf verpleeghuizen. In elk verpleeghuis was een controle- en interventieafdeling. Bij de start van het onderzoek includeerden we 242 bewoners met een chronische aandoening. In het totaal voltooiden 178 bewoners de interventie periode van 6 maanden. Bij alle bewoners werd de inname van energie (kJ), koolhydraten (g), vet (g) en eiwit gemeten alsook het risico op ondervoeding (op basis van de ‘Mini Nutritional Assessment’-score), het lichaamsgewicht (kg) en de kwaliteit van leven (score 0- 100). Hierbij kon worden aangetoond dat het ‘Ambiance project’ een daling van de levenskwaliteit (6.1 units 95% CI= 2.1 - 10.3) en gewicht (0.5 kg 95% CI= -0.3-1.2), van de bewoners tegenging. Daarnaast kunnen we aantonen dat het project een positief effect heeft op de voedselinname (991 kJ 95% CI = 504-1479). Het percentage bewoners met ondervoeding in de interventieafdeling daalde van 17% tot 4%, terwijl deze in de controleafdeling steeg van 11% naar 23%.Het ‘Ambiance project’ heeft een positieve invloed op de kwaliteit van leven en de voedingsstatus van verpleeghuisbewoners verbetert. Daarom bevelen wij aan om rust en gezelligheid tijdens de maaltijden in verpleeghuizen centraal te stellen. Het Ambiance project kan hiervoor als richtlijn dienen.

Literatuur

  1. Staatstoezicht Volkgezondheid.Vocht- en voedselvoorziening in de Nederlandse verpleeghuizen: beleid en praktijk, 1999:1-65.Google Scholar
  2. Meijers J, Schols JM, Janssen M, van Bokhorst MA, Halfens R. Ondervoeding. Rapportage resultaten: Landelijke Prevalentiemeting Zorgproblemen 2006. Maastricht: Universiteit Maastricht, sectie Verplegingswetenschap, 2006:143.Google Scholar
  3. van der Wielen RP, de Wild GM, de Groot LC, Hoefnagels WH, van Staveren WA. Dietary intakes of energy and water-soluble vitamins in different categories of aging. J Gerontol A Biol Sci Med Sci 1996;51(1):B100-7.PubMedGoogle Scholar
  4. van Staveren WA, de Groot CPGM.Veranderingen in de energiebehoefte van ouderen: een veelvoorkomende oorzaak van voedingstekorten en fragiliteit. Ned.Tijdschr.Geneeskd. 1998;142(44):2400-2404.PubMedGoogle Scholar
  5. Abbasi AA, Rudman D. Undernutrition in the nursing home: prevalence, consequences, causes and prevention. Nutr.Rev. 1994;52:113-122.PubMedCrossRefGoogle Scholar
  6. Berkhout AM, Cools HJ, Mulder JD. [Body weight of elderly patients on admission to a nursing home].Tijdschr.Gerontol.Geriatr. 1994;25:49-53.PubMedGoogle Scholar
  7. Berkhout AM, van Houten P. [Nutrition problems in nursing home patients caused by restrictions in functions]Voedingsproblemen bij verpleeghuispatienten door beperkingen in het functioneren. Ned.Tijdschr.Geneeskd. 1995;139:209-211.PubMedGoogle Scholar
  8. Berkhout AM, van Houwelingen JC, Cools HJ. [Increased chance of dying among nursing home patients with lower body weight] Verpleeghuispatienten met een lager gewicht grotere kans op overlijden. Ned.Tijdschr.Geneeskd. 1997;141:2184-2188.PubMedGoogle Scholar
  9. de Graaf C, de Groot CPGM, Seidell JC, van Staveren WA. Determinanten van voedselkeuze. In: Loghum BSV, editor.Voeding in Nederland: Gezondheid, groei en ontwikkeling. 1 ed. Houten, 1993:212-224.Google Scholar
  10. Mowe M, Bohmer T.The prevalence of undiagnosed protein-calorie undernutrition in a population of hospitalized elderly patients. J.Am.Geriatr.Soc. 1991;39:1089-1092.PubMedGoogle Scholar
  11. Meiselman HL, Johnson JL, Reeve W, Crouch JE. Demonstrations of the influence of the eating environment on food acceptance. Appetite..;35.(3.):231.-7. 2000;35:231-237.CrossRefGoogle Scholar
  12. de Castro JM. Family and friends produce greater social facilitation of food intake than other companions. Physiol.Behav. 1994;56:445-455.CrossRefPubMedGoogle Scholar
  13. Feunekes GI, de Graaf C, van Staveren WA. Social facilitation of food intake is mediated by meal duration. Physiol.Behav. 1995;58:551-558.CrossRefPubMedGoogle Scholar
  14. Stroebele N, De Castro JM. Effect of ambience on food intake and food choice. Nutrition 2004;20(9):821-38.CrossRefPubMedGoogle Scholar
  15. Mathey MF,Vanneste VG, de Graaf C, de Groot LC, van Staveren WA. Health effect of improved meal ambiance in a Dutch nursing home: a 1-year intervention study. Prev.Med. 2001;32:416-423.CrossRefPubMedGoogle Scholar
  16. Nijs K,Vanneste V, de Graaf K, van Staveren W. [Project models to improve the ambiance during meal times in Dutch nursing homes: incentives and barriers for implementation]. Tijdschr Gerontol Geriatr 2003;34(6):246-53.PubMedGoogle Scholar
  17. Nijs KA, de Graaf C, Kok FJ, van Staveren WA. Effect of family style mealtimes on quality of life, physical performance, and body weight of nursing home residents: cluster randomised controlled trial. Bmj 2006;332(7551):1180-4.CrossRefPubMedGoogle Scholar
  18. Nijs KA, de Graaf C, Siebelink E, Blauw YH,Vanneste V,Kok FJ, et al. Effect of family-style meals on energy intake and risk of malnutrition in dutch nursing home residents: a randomized controlled trial. J Gerontol A Biol Sci Med Sci 2006;61(9):935-42.PubMedGoogle Scholar
  19. Nijs K. Optimizing the ambiance during mealtimes in Dutch nursing homes.Wageningen University, 2006.Google Scholar
  20. Fiatarone MA, O'Neill EF, Ryan ND, Clements KM, Solares GR, Nelson ME, et al. Exercise training and nutritional supplementation for physical frailty in very elderly people. N Engl J Med 1994;330(25):1769-75.CrossRefPubMedGoogle Scholar
  21. Lauque S,Arnaud-Battandier F, Mansourian R, Guigoz Y, Paintin M, Nourhashemi F, et al. Protein-energy oral supplementation in malnourished nursing-home residents. A controlled trial.Age Ageing 2000;29(1):51-6.CrossRefPubMedGoogle Scholar
  22. Wouters-Wesseling W,Van Hooijdonk C,Wagenaar L, Bindels J, de Groot L,Van Staveren W. The effect of a liquid nutrition supplement on body composition and physical functioning in elderly people. Clin Nutr 2003;22(4):371-7.CrossRefPubMedGoogle Scholar
  23. Young KW, Greenwood CE, van Reekum R, Binns MA.A randomized, crossover trial of highcarbohydrate foods in nursing home residents with Alzheimer's disease: associations among intervention response, body mass index, and behavioral and cognitive function. J Gerontol A Biol Sci Med Sci 2005;60(8):1039-45.PubMedGoogle Scholar
  24. Zajonc RB. Social Facilitation. Science 1965;149:269-74.CrossRefPubMedGoogle Scholar

Copyright information

© Bohn Stafleu van Loghum 2007

Authors and Affiliations

  1. 1.

Personalised recommendations